بازار آریا

آخرين مطالب

هاله‌زدایی از تصویر‌شاه در دوره قاجار اقتصاد ايران

هاله‌زدایی از تصویر‌شاه در دوره قاجار

  بزرگنمايي:

بازار آریا - در دوره ناصرالدین‌شاه مناسباتی که جامعه در سطح خرد یا کلان با‌شاه بر قرار می‌کند، از حالت نمادین و اسطوره‌ای خارج شد.‌شاه دیگر یک پیکر حماسی و مقدس نبود که یک تصویر از او به مثابه تصویری روحانی در تعداد زیاد و درحالتی استعاری و رمانتیک‌گونه تکثیر شود، چنانچه در دوره فتحعلی‌شاه سنت تصویری محدود به چهره‌ای آرمانی و زیبا از‌شاه و درباریان و چهره‌ای استعاری و جنسی از زنان بود. امر روزمره یا پیش‌پاافتاده در این سنت تصویری چندان جایی نداشت و نمی‌توانست مشاهده، توصیف و به مثابه یک تصویر بازنمایی شود. اما چیزی در حدود بیست سال بعد، تصویر ناصرالدین‌شاه تصویری نسبتا واقعی و ملموس شد.
در تصاویری که پیکر‌شاه را در حالت‌های مختلفی چون نشسته بر صندلی، سواره بر اسب یا ایستاده در کنار توپ نظامی نشان می‌دهد هیچ اثری از جهان استعاری هنرمندان دوره فتحعلی‌شاه دیده نمی‌شود. گفتمانی که حول مفاهیمی چون قانون، عدالت و برابری شکل گرفته بود در بالاترین سطوح گفتمان مرکزی در ایران نفوذ پیدا کرده بود. نتیجه آن بود که دسترسی به‌ شاه به‌عنوان مرجع قانون و عدالت امکان‌پذیرتر شد. هرچه ‌شاه در دسترس‌تر قرار می‌گرفت‌هاله تقدسش کوچک‌تر و کوچک‌تر و ارتفاع هرم قدرت کمتر می‌شد. به این ترتیب هرچه دسترسی به‌ شاه بیشتر می‌شد تصاویرش هم واقعی‌تر و ملموس‌تر و نزدیک به زندگی عادی نمود می‌یافت. بنابراین «دال»هایی چون «برابری»، «عدالت» و «قانون» که مهم‌ترین دال‌های گفتمان حاشیه در دوره ناصری بودند، علاوه بر تاثیر بر گفتمان مرکزی در ایران جامعه را نیز به سمتی سوق داد که «فردیت» در آن از شخص‌شاه و نزدیکان او کم‌کم به سطوح پایین‌تر جامعه رسوخ یافت.
در واقع تکیه بر مفاهیمی چون برابری یا عدالت، دیده شدن آحاد جامعه و اهمیت ندادن به آنهاست. مردم عادی در گفتمان حاشیه به رسمیت شناخته شدند و بی‌تردید این به رسمیت شناختن در دربار نیز نفوذ یافت. در هیچ دوره‌ای در ایران تا این حد تصاویر رجال، شاهزاده‌ها و حکمرانان مناطق مختلف با ذکر نام و محل خدمت در نقاشی‌ها نمود نیافته است. پرده تالار نظامیه اثر صنیع‌الملک که چهره سی و یک تن از رجال و اعیان کشور همراه با نام آنها را به ما می‌شناساند، از همین نمونه‌هاست. نگاهی به نقاشی‎‌ها و همچنین تصویرسازی‌های صنیع‌الملک در روزنامه‌های رسمی کشور ما را به این نکته رهنمون می‌سازد که دیگر این فقط پیکر‌شاه نیست که لایق دیده شدن و به‌ این ترتیب جاودان ماندن در تاریخ است، بلکه حتی«شبیه» آقا عبدالله رختدار و آقا جبار پیشخدمت تبریزی یا حاجی علیخان حاجب‌الدوله فراش‌باشی هم لایق تصویرسازی و ماندگاری است.
از مقاله «تاثیر گفتمان مشروطیت بر هنجارهای تصویری دوره قاجار» نوشته فرزان سجودی و بهناز قاضی‌مرادی


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

چاههای نفت شیل آمریکا در حال خشک شدن!

با یک بار شارژ،‌‎‎ ده برابر آن را استفاده‌‌ کنید!

عراقچی: آمریکا طرف قابل اعتمادی برای گفت وگو نیست

خطری از جنس رژیم کاهش وزن!

تاثیر تحریم‌ها بر صادرات فرش ایران به آمریکا

دلیل برکناری مدیرعامل ایران خودرو چه بود؟

پوتین وارد فورت برگانسون شد +فیلم

وزیر کشور خبر داد: ایجاد کمیته برای ساماندهی رسانه‌های مجازی

ماکرون: به برجام احترام می‌گذاریم

دستگیری قاتلی که با چکش مادرش را کشت

فینال «عصر جدید» امشب در 4ساعت پخش می‌شود

انهدام باند جعل گذرنامه و اسناد مسافرتی

صدور کارت هوشمند سوخت چقدر هزینه دارد؟

نوسازی اتوبوس و تاکسی‌های درون شهری ضروری است

گزارش توئیتری ظریف از دیدارها و برنامه‌های خود در فنلاند

شیخ زکزاکی توسط نیروهای امنیتی به مکانی نامعلوم منتقل شد

لازمه رونق تولید،حذف مقررات و موانع دست و پاگیر / تخلیه کالا‌های اساسی از بنادر کشور با سرعت بیشتری انجام گردد

ربیعی : یادداشتی را در دفاع از سیاست ارزی سیف و عراقچی منتشر خواهم کرد + فیلم

وزارت صنعت: افزایش 100 درصدی برخی از کالاها

اظهارنامه مضحک اصناف برای مالیات!

جهانگیری: کالاها از بنادر سریع تخلیه شود

نرخ انواع لاستیک ایرانی پراید، ماتیز، ام وی ام 110در بازار؟ +جدول

واکنش تولیدکننده داروی اوستین به مشکلات ایجاد شده برای بیماران

توئیت ظریف در سالروز کودتای 28مرداد

جلسه سوم ستاد بودجه سال99 کل کشور برگزار شد

همه چیز درباره خارج‌نشینی فرزندان شهردار قم!

صحبت‌هایی که بین ظریف و وزیر فنلاندی مطرح شد

قیمت انواع میز‌تحریر دربازار چند؟ +جدول

آن‌چه آیت الله رییسی در جلسه مسئولان عالی قضایی گفت +فیلم

دولت مصمم به اجرای راهبردهای اقتصادی برای مقابله با سیاست فشار حداکثری آمریکاست/ لزوم تسریع در تخلیه کالا‌های اساسی از بنادر کشور

قیمت طلا، سکه و دلار در روز دوشنبه

گرانی، بازار محرم را هم بی‌نصیب نگذاشت

آمریکا ترمز خرید نفت چین از ونزوئلا را کشید

لوله‌کشی آمریکا زیر دریای خزر

نرخ انواع موبایل‌های سامسونگ در بازار؟ +جدول

قیمت‌ دوربین‌های‌ عکاسی پاناسونیک در بازار؟ +جدول

قیمت موبایل‌های 5اینچ و بالاتر در بازار؟ +جدول

شاسی بلند جدید تویوتا روانه بازار شد +قیمت

واکنش واردکننده داروی اوستین به مشکلات ایجاد شده برای بیماران

این خبر را رانندگان تاکسی بخوانند

پوتین به عربستان سعودی می‌رود

مظنه انواع تلویزیون‌های هوشمند در بازار؟ +جدول

قیمت انواع هارد دیسک اکسترنال در بازار؟ +جدول

نرخ انواع بسته لوازم‌التحریر دربازار؟ +جدول

مدیر عامل جدید ایران خودرو کیست؟

ربیعی: مدیرعامل ایران خودرو تغییر می‌کند/ مسئولیت مداخله در بازار ارز با دولت است

خبر خوش برای فعالان اقتصادی/ الزام گمرک برای تسهیل تجارت فرامرزی و رویه‌های گمرکی

راه‌اندازی باشگاه مشتریان بیمه کوثر

مشارکت بانک ایران زمین در طرح "تا مهر با همدلی" کمیته امداد امام (ره)

دژپسند: سهام دولت در 15 شرکت بورسی واگذار می‌شود