بازار آریا

آخرين مطالب

هزینه تولید هر بشکه نفت در ایران چقدر است؟ تحليل آريا بازار

هزینه تولید هر بشکه نفت در ایران چقدر است؟

  بزرگنمايي:

بازار آریا -

خبرآنلاین / مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی در گزارشی اعلام کرده است تولید نفت در ایران نسبت به بسیاری از کشورهای دنیا کم هزینه تر است، به عبارت دیگر هزینه 10 دلاری تولید هر بشکه نفت در ایران در قیاس با دیگر کشورها پایین تر است و هر چند این نکته مزیت تلقی می شود اما بررسی وضعیت اقتصاد ایران نشان می دهد در صورت تداوم وضعیت کنونی میزان تولید نفت ایران در سال های آتی کاهش خواهد یافت و ایران باید خود را آماده تولید نفت با هزینه هایی بالاتر و به تبع آن سود کمتر نماید.
ایران چقدر نفت تولید کرده است؟
برآوردهای صورت گرفته نشان می دهد از مجموع 98 میدان نفتی در ایران، از سال 1913 تا کنون 72 میلیارد بشکه نفت استخراج شده است. در شرایط کنونی اما با توجه به کاهش سالیانه میادین نفتی در ایران و کاهش تولید چاه های جدید، بررسی نحوه عملکرد چاه‌ها اهمیت فراوانی دارد.
بحران نفتی در راه است
اقتصاد ایران وابستگی بالایی به نفت دارد. دولت ها طی دهه های گذشته همواره در تلاش برای کاهش میزان وابستگی اقتصاد ایران به نفت بوده اند. در شرایط کنونی حدودا 30 درصد از درآمدهای ارزی ایران را درآمد ناشی از صادرات نفت تشکیل می دهد اما به نظر می رسد این روند چندان قابل تداوم نیست.
ایران حالا بیش از صد سال است که اقتصادش با نفت آشناست اما با این حال به دلیل تحریم‌های امریکا نتوانسته است در سال‌های گذشته سرمایه گذاری مناسبی در این حوزه، یعنی استراتژیک‌ترین حوزه اقتصادی داشته باشد. بحران در سرمایه گذاری در این صنعت، بحرانی تکنولوژیکی را نیز شامل می‌شود.
ایران در شرایط کنونی از تکنولوژی روز بهره‌برداری از میادین نفتی برخوردار نیست این در حالی است که نفت شیل یا نفت نامتعارف تحت تاثیر پیشرفت‌های عظیم تکنولوژیکی توانسته است به بهره‌برداری برسد و حالا دارندگان ذخایر نامتعارف نفت به رقبایی جدی برای دارندگان سنتی نفت بدل شده اند. این چنین است که نقش اوپک در مناسبات بازار جهانی نفت تغییر کرده و سهم این سازمان از بازار جهانی نفت کاهش یافته است اما در مورد ایران وضعیت چگونه خواهد شد؟
و اما ایران
بررسی ها نشان می دهد ایران تا اواسط دهه آینده می‌تواند از ذخایر توسعه نیافته برای جبران کاهش برداشت از ذخایر توسعه یافته خود استفاده کند. این بدان معناست که ذخایری که هنوز آماده بهره برداری نیستند باید به مرحله ای برسند که بتوان از آنها بهره برداری را آغاز کرد. مشکل اصلی اما پس از اواسط دهه آینده آغاز می شود، وقتی که حفظ نرخ تولید در همان سطح مستلزم بهره برداری از تعداد بیشتری چاه، تزریق مقادیر بیشتری گاز طبیعی، استخراج مصنوعی و سرمایه گذاری در این بخش است. بنابراین علیرغم آن که انتظار می‌رود درآمد ناخالص افزایش یابد، افزایش هزینه‌های تولید به علاوه افزایش مصرف در داخل کشور، اجازه افزایش صادرات را از سطح مشخص
پس از سال 2025 نمی‌دهد. به این ترتیب صنعت نفت و گاز در ایران نیاز به تکنولوژی و سرمایه‌گذاری به صورت جدی دارد. به این منظور، دولت ایران برای جذب 150 تا 200 میلیارد دلار برای بخش بالادستی مطابق با برنامه توسعه ششم، 50 پروژه نفتی و گازی در راستای سرمایه‌گذاری خارجی در عرصه بین‌المللی مطرح کرده که در قالب قراردادهای بیع متقابل که در سال 1989 تصویب شده است، اجرا می‌شود. طبق این قراردادها، پس از توسعه میادین، مالکیت در نهایت به شرکت ملی نفت ایران باز می‌گردد و شرکت خارجی نمی‌تواند بر میادین نفتی مالکیت داشته باشد که البته اصلاحاتی در این زمینه انجام شده است. از سوی دیگر، نگرانی‌ها در مورد شرایط آب وهوایی، سیاستگذاری‌هایی را در راستای کاهش انتشار کربن دی اکسید، همراه داشته است و بدین‌گونه جذابیت سوخت‌های فسیلی کاهش یافته است. در واقع توافق پاریس در راستای محدود کردن افزایش دمای جهانی تا دو درجه سانتیگراد، تنها اجازه انتشار یک تریلیون تن کربن دی اکسید را داده است که منجر به محدود شدن افزایش رشد تقاضای نفت تا 0.6 درصد در سال 2030 شده است.
هزینه‌های تولید رو به افزایش است
شکل 1 تولید نفت خام، صادرات و مصرف فراورده‌ها را از سال 1980 نمایش می‌دهد. در حال حاضر ظرفیت پایدار برای استخراج نفت خام در حدود 3.7 میلیون بشکه در روز تخمین زده شده است. در طی دو دهه اخیر، ظرفیت تولید همواره مابین 3.6 تا 4.1 میلیون بشکه در روز نوسان داشته است. اگرچه صادرات نفت پس از مدت اندکی از توسعه اولین میادین آغاز شد و تا اواسط دهه 1970 به 5.5 میلیون بشکه در روز رسید، با وقوع انقلاب اسلامی در سال 1979 به یک میلیون بشکه در روز کاهش یافت. صادرات نفتی پس از رشد مجدد، بار دیگر در سال 2011 و 2012 به دلیل تحریم‌ها کاهش یافت.
تولید، مصرف و صادرات نفت
همان طور که گفته شد با هزینه‌ای در حدود 10 دلار به ازای هر بشکه، تولید نفت در ایران نسبت به بسیاری از کشورهای دنیا کم هزینه‌تر است. اما توجه به این نکته حائز اهمیت است که جبران کاهش استخراج از میادین توسعه‌یافته، تنها با بهره‌برداری از ذخایر توسعه‌نیافته و ذخایری که استخراج از آنها سخت‌تر است، امکانپذیر می‌شود و لزوم استفاده از روش‌هایی همچون EOR را گوشزد می‌کند که هزینه‌های تولید نفت افزایش و به تبع آن سود را کاهش می‌دهد. علاوه بر این رشد تقاضای هیدروکربن‌های مایع در داخل کشور، مسئولیت دیگری بر دوش صنعت نفت ایران قرار می‌دهد.
بر این اساس کاهش نرخ تولید چاه‌های نفت باید مورد توجه قرار گیرد. ظرفیت تولید از میادین بهره‌برداری شده از 3.7 میلیون بشکه در روز در سال2015 به 2.5 میلیون بشکه در روز در سال 2040 میرسد که این زنگ خطری است که با تزریق گاز و آب به چاه‌های موجود از روند کاهش آن جلوگیری می‌کنند. در عین حال براوردها نشان می‌دهد ظرفیت تولید از میادین توسعه‌ نیافته از 90 هزار بشکه در سال به یک میلیون بشکه در سال 2027 میرسد، اما بعد از آن این ظرفیت به 620 هزار بشکه در سال 2040 میرسد که این امر نشانگر اهمیت توجه به میادین توسعه‌نیافته است.


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

کمک آموزشی‌ها؛ سلاطین تیراژ کتاب

پالایشگاه سازی، راه دور زدن تحریم

ارزانی مسکن در راه است؟

جای خالی استراتژی بازرگانی در اقتصاد ایران

پرونده قضائی حراج 60 تن طلا کجاست؟

یکه تازی دولت در خودروسازی

سفره‌های سفید و مسابقه لاکچری‌ها!

خودروسازان در تصادفات چقدر مقصر هستند؟

جیب مردم منتظر اصلاحات ساختاری اقتصاد

مقاصد پول‌های خارج شده از بانک ها در سال97

خطر مهاجرت معکوس ماینرها

طرح مسکن استیجاری دولتی به کجا رسید؟

اقتصاد در ابهام

شروط فاز جدید خصوصی سازی

ماشین جنگ به کدام سمت می رود؟

بحران ایران؛حجم نقدینگی یا صفرهای پول؟

چرا حذف صفر از پول ملی ایران زندگی مردم را بهتر نمی‌کند؟

هزینه حذف چهار صفر از اسکناس‌ها چقدر است؟

بی‌نظمی جدید جهانی

تروریسم اقتصادی واشنگتن

زنان قربانیان اول کار در منزل

سرمایه 16هزار میلیاردی بانک سرمایه چگونه بین 67 نفر توزیع شد؟

حذف صفر ویرانگر یا نجات‌دهنده؟

رکورد 16ساله شکاف طبقاتی شکست

آثار حذف 4 صفر بر جیب مردم

استراتژی جدید صادراتی ایران، هدف 15کشور همسایه

هوش مصنوعی؛ جهت‌گیری جدید سرمایه‌گذاران

ترمز تورم مسکن در پایتخت

عقبگرد مجلس به سود دلالان مسکن

69 میلیارد دلار یارانه انرژی در ایران

راهکار گذر متقاضیان مسکن از بحران

شاخص‌های اقتصادی ایران در سال 97

رقابت برای پول دیجیتالی

خلاق‌ترین اقتصادهای جهان کدامند؟/ سوئیس در صدر لیست

ضعیف‌ترین کشورهای اقتصادی جهان کدام‌اند؟

ساختمان‌هایی با شناسنامه‌های پولی!

ماشین‌خوابی چه تبعاتی برای جامعه ایران دارد؟

باستی‌هیلز کوه یخ فساد اقتصادی در ایران

قاچاق کودکان به ایران برای کار در خیابان

بازار سیاه داروهای تقلبی

گره کورنقدینگی کِی باز می‌شود؟

مسکن هم کوتاه می‌آید؟

آینده‌نگری روسیه، فرصت ‌سازی پکن

راز مهار تورم

6 نسخه برای ساماندهی بازار اجاره

چرا سهم تعاونی‌ها در اقتصاد آب رفت؟

بیت کوین کدام خلأ اقتصاد خانوار را نشان می دهد؟

چگونه یک قلم دارو 10برابر گرانتر می‌شود؟

راهکارهایی ساده برای کاهش مصرف پلاستیک

افزایش آمار بیکاری؛ عامل سوءاستفاده برخی از کارفرمایان