بازار آریا

آخرين مطالب

آسمان تاریک اقتصاد جهان : گزارش بانک جهانی مقالات اقتصادي

آسمان تاریک اقتصاد جهان : گزارش بانک جهانی

  بزرگنمايي:

بازار آریا -
ناظر اقتصاد: در ژانویه سال 2019 بانک جهانی آخرین گزارش خود از چشم انداز اقتصاد جهانی را با عنوان «آسمان تاریک اقتصاد جهان» منتشر کرده است. این بانک رقم پیش‌بینی شده رشد تولید ناخالص داخلی دنیا را 0.1 درصد کاهش داده و با اعلام پیش‌بینی رشد 2.9 درصدی تولید ناخالص داخلی برای سال 2019 در مورد خطرات کاهشی و همین‌طور بحران مالی جدید هشدار داده است.
مقدمه آسمان تاریک اقتصاد جهان
بانک جهانی پیش‌بینی رشد بازارهای نوظهور با توجه به کاهش شدید رشد اقتصادی ترکیه، آرژانتین و ایران را 4.2 درصد اعلام کرده؛ درحالی‌که پیش‌تر این رقم را 4.7 درصد اعلام کرده بود. همچنین رقم رشد بازارهای پیشرفته طی سال جدید را 2 درصد در برابر رشد 2.2 درصدی سال 2018 اعلام کرده است.
این موضوع نشان می‌دهد همه بازارهای دنیا از این موضوع تاثیر خواهند پذیرفت. این بانک تاثیر منفی جنگ اقتصادی ترامپ، محدودیت‌های پولی آمریکا و سطح بالای بدهی‌ها و همین ‌طور افزایش آسیب‌پذیری اقتصادها از نرخ بالای بهره را از دلایل این وضعیت اعلام کرده است. آسمان تاریک اقتصاد جهان دلایل متعددی دارد که به بررسی برخی از آن‌ها می‌پردازیم.
بدهی‌های دولتی کشورها در آسمان تاریک اقتصاد جهان
طی چهار سال اخیر، در کشورهای کم‌ درآمد سطح بدهی‌های دولتی از 30 درصد به 50 درصد تولید ناخالص داخلی رسیده و آنها را مجبور به پرداخت نرخ بهره بیشتر کرده است. طبق گزارش دو‌سالانه بانک جهانی، برخی بازارهای بزرگ در حال ظهور و اقتصادهای پیشرفته طی ماه‌های اخیر شاهد فشار شدید در بازارهای مالی بودند که باعث دلسردی آنها شده و احتمال بروز آثار مخرب آن در سایر نقاط را نیز بیشتر کرده است.
این آشفتگی در آمریکا نیز مشاهده شد و بازارهای سهام آن در ماه دسامبر سقوط وحشتناکی را شاهد بودند که از سال 1930 بی‌سابقه بوده است.
علیرغم مذاکرات و چانه‌زنی‌های موجود، تنش‌های تجاری در بین اقتصادهای بزرگ همچنان بالا است. این تنش‌ها، به همراه نگرانی‌هایی در زمینه چشم انداز رشد جهانی کاهش‌یافته، سرمایه‌گذاری را تحت تأثیر قرار داده و منجر به کاهش در قیمت جهانی سهام می‌گردد.
قدرت گرفتن دلار و نوسان قیمت انرژی در آسمان تاریک اقتصاد جهان
از طرفی قدرت گرفتن دلار آمریکا، بی‌ثباتی بازار مالی را تشدید کرده و افزایش خروج سرمایه و فشارهای ارز رایج را در بعضی از اقتصادهای نوظهور بیشتر نموده است؛ به‌صورتی که در بعضی از کشورهای آسیب‌پذیر فشارهای مالی قابل ‌توجهی مشاهده می‌شود.
قیمت‌های انرژی در بازارهای مختلف نوسان داشته (که عمدتاً به دلیل عاملین عرضه بوده) و بیشترین افت را در اواخر سال 2018 به خود دیده است. نوسان انرژی یکی از دلایل آسمان تاریک اقتصاد جهان است.
پویایی و توان کشورهای صادر کننده مواد خام در بازیابی و بهبود فعالیت‌های خود به دلیل چالش‌های درونی از دست رفته است. فعالیت در کشورهای واردکننده نیز به دلیل محدودیت ظرفیت‌ها و کاهش رشد و سرعت صادرات، کمی کاهش داشته است.
اگرچه احتمال رکود در ایالات ‌متحده همچنان کم است و رکود در چین بسیار آهسته پیش‌بینی می‌شود، اما همزمانی رکود شدید در آمریکا و کاهش سرعت بیش از انتظار در چین می‌تواند به‌طور چشمگیری احتمال افت ناگهانی رشد جهانی را افزایش داده و درنتیجه تأثیر منفی روی چشم انداز دیگر کشورهای نوظهور و در حال توسعه از طریق کانال‌های تجاری، مالی و مواد مصرفی بگذارد.
تخمین‌های بانک جهانی در آسمان تاریک اقتصاد جهانی
براساس تخمین‌های «بانک جهانی» در آسمان تاریک اقتصاد جهانی، منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا (منا) در سال 2018 رشد اقتصادی 1.7 درصدی را تجربه کرد، رشدی که ناشی از رونق فعالیت‌ها اقتصادی در کشورهای صادرکننده و وارد کننده بود.
در میان کشورهای عضو «شورای همکاری خلیج فارس»، افزایش تولیدات و قیمت‌های نفتی فشارهای ناشی از تحکیم مالی را تلطیف کرد و منجر به افزایش مخارج دولت و حمایت از تراز حساب جاری شد. در میان اقتصادهای غیر عضو صادر کننده اما رشد ضعیف در ایران که ناشی از بازگشت‌ تحریم‌های آمریکا بود، بر عملکرد کل تأثیر گذاشت. در این رابطه پیش‌بینی شده است در سال 2019 اقتصاد این منطقه به طور میانگین رشد 1.9 درصدی را تجربه کند.
تنش میان ایران و آمریکا
تنش‌های میان ایران و آمریکا نیز بر تمام اقتصاد منطقه تاثیر خواهد گذاشت. از طرفی عوامل ژئوپلیتیک در کنار نااطمینانی‌های مربوط به سطح تولید صادرکنندگان نفت، قیمت طلای سیاه را در سال جدید با نوسان مواجه خواهد ساخت.
به‌علاوه، شرایط مالی نامطلوب جهان می‌تواند بر هر دو گروه کشورهای صادرکننده و واردکننده اثرات منفی بگذارد. بدهی‌های خارجی زیاد نیز در برخی کشورهای واردکننده، اقتصادهای آنها را در معرض افزایش ارزش دلار قرار خواهد داد.
رشد اقتصادی ایران با بیشترین تغییر نسبت به پیش بینی دوره قبلی بانک جهانی در سال 2018، 1.5- برآورد شده است و برای سال 2019، رشد اقتصادی 3.6- پیش بینی شده است. بانک جهانی برای سال 2020 و 2021 برای اقتصاد ایران رشد مثبت 1.1 درصدی را پیش بینی کرده است.
1- اقتصاد جهان
بر اساس داده‌های جدول 1، رشد جهانی به موازات کاهش پویایی در فعالیت‌های تولیدی و تجاری، در حال افول می‌باشد. علیرغم مذاکرات و چانه‌زنی‌های موجود، تنش‌های تجاری در بین اقتصادهای بزرگ همچنان بالا است. این تنش‌ها، به همراه نگرانی‌هایی در زمینه چشم انداز رشد جهانی کاهش‌یافته، سرمایه‌گذاری را تحت تأثیر قرار داده و منجر به کاهش در قیمت جهانی سهام می‌گردد.
از طرفی هزینه‌های استقراض برای بازارهای نوظهور و اقتصادهای درحال‌توسعه (EMDE) افزایش ‌یافته است که بخشی از آن به این دلیل است که بانک‌های مرکزی اقتصادهای توسعه یافته از سازگاری با خط‌مشی به دلایل و جنبه‌های مختلف سرباز می‌زنند.
قدرت گرفتن دلار آمریکا، بی‌ثباتی بازار مالی را تشدید کرده و افزایش خروج سرمایه و فشارهای ارز رایج را در بعضی از اقتصادهای نوظهور بیشتر نموده است؛ به ‌صورتی که در بعضی از کشورهای آسیب‌پذیر فشارهای مالی قابل ‌توجهی مشاهده می‌شود.
قیمت‌های انرژی در بازارهای مختلف نوسان داشته (که عمدتاً به دلیل عاملین عرضه بوده) و بیشترین افت را در اواخر سال 2018 به خود دیده است. دیگر قیمت‌های منابع (مخصوصاً فلزات) نیز کاهش ‌یافته که این نیز منجر به مشکلاتی برای صادرکنندگان شده است.
جدول 1: چشم‌انداز اقتصاد جهان (2016-2019)

شرح
محقق شدهپیش بینیتغییر نسبت به آخرین گزارش
2016
20172018201920202021201820192020
جهان
2.43.13.02.92.82.80.1-0.1-0.1-
اقتصادهای توسعه یافته1.72.32.22.01.61.50.00.0 0.1-
ایالات متحده
1.62.22.92.51.71.60.20.00.3-
ناحیه یورو1.92.41.91.61.51.30.2-0.1- 0.0
ژاپن
0.61.90.80.90.70.60.2-0.10.2
بازارهای نوظهور و اقتصادهای در حال توسعه3.74.34.24.24.54.60.3-0.5- 0.2-
بازارهای نوظهور صادر کننده
0.81.71.72.32.92.90.8-0.7-0.1-
سایر کشورهای نوظهور و در حال توسعه5.96.15.85.55.65.60.00.3- 0.1-
سایر کشورهای نوظهور و در حال توسعه به جز چین
4.95.25.04.74.95.10.1-0.4-0.2-
آسیای شرقی و اقیانوسیه6.36.66.36.06.05.80.00.1- 0.0
چین
6.76.96.56.26.26.00.00.1-0.0
اندونزی5.05.15.25.25.35.30.00.1- 0.1-
تایلند
3.33.94.13.83.93.90.00.00.1
اروپا و آسیای مرکزی1.74.03.12.32.72.90.1-0.8- 0.3-
روسیه
0.2-1.51.61.51.81.80.10.3-0.0
ترکیه3.27.43.51.63.04.21.0-2.4- 1.0-
لهستان
3.14.85.04.03.63.30.80.30.1
آمریکای لاتین و کارائیب1.5-0.80.61.72.42.51.1-0.6- 0.1-
برزیل
3.3-1.11.22.22.42.41.2-0.3-0.02.9
مکزیک2.92.12.12.02.42.40.2-0.5- 0.3-
آرژانتین
1.8-2.92.8-1.7-2.73.14.5-3.5-0.1-
خاورمیانه و شمال آفریقا5.11.21.71.92.72.71.3-1.4- 0.5-
عربستان صعودی
1.70.9-2.02.12.22.20.20.00.1-
ایران13.43.81.5-3.6-1.11.15.5-7.7- 3.1-
مصر
4.34.25.35.65.86.00.30.10.0
آسیایی جنوبی7.56.26.97.17.17.10.00.0 0.1-
هند
7.16.77.37.57.57.50.00.00.0
پاکستان4.65.45.83.74.24.80.01.3- 1.2-
بنگلادش
7.17.37.97.06.86.81.40.30.2-
کشورهای صحرای آفریقا
1.32.62.73.43.63.70.4-0.1- 0.1-
نیجریه1.6-0.81.92.22.42.40.2-0.0 0.0
آفریقای جنوبی0.61.30.91.31.71.80.5-0.5- 0.2-
آنگولا2.6-0.1-1.82.92.62.83.5-0.7 0.2
بسیاری از بانک‌های مرکزی در اقتصادهای نوظهور و در حال توسعه نرخ‌ سود خود را افزایش داده‌اند تا سطح فشار بر ارز و پول رایج را کم نمایند. رشد سرانه در بسیاری از مناطق کشورها ناامید کننده باقی می‌ماند (مخصوصاً در کشورهایی با صادرکنندگان مواد مصرفی بالا).


فعالیت اقتصادی در کشورهای توسعه یافته نیز در این اواخر با فاصله زیادی از یکدیگر گرفته است. رشد در ایالات ‌متحده به دلیل محرک‌های مالی همچنان قدرتمند و استوار است. در مقابل، فعالیت در منطقه اروپا نسبت به انتظارها کمی ضعیف‌تر و به دلیل صادرات خالص کمتر است.
رشد در اقتصادهای نوظهور و در حال توسعه کاهش یافته و به حدود 4.2 درصد در سال 2018 رسیده است (0.3 درصد کمتر از پیش‌بینی قبلی) و تعدادی از کشورهایی که با کسری‌های حساب پرداخت‌ها مواجه هستند در بازار مالی فشار قابل توجهی را تجربه خواهند کرد و سطح فعالیت‌های آن‌ها با کاهش شدید مواجه خواهد شد.
به‌طورکلی، پویایی و توان کشورهای صادر کننده مواد خام در بازیابی و بهبود فعالیت‌های خود به دلیل چالش‌های درونی از دست رفته است. فعالیت در کشورهای واردکننده نیز به دلیل محدودیت ظرفیت‌ها و کاهش رشد و سرعت صادرات، کمی کاهش داشته است.
در کشورهای با درآمد کم (LICs)، رشد ثابت و به قوت خود باقی خواهد ماند زیرا سرمایه‌گذاری در بخش زیرساخت ادامه می‌یابد و شرایط راحت‌تر مقابله با خشک‌سالی منجر به حمایت و پشتیبانی از محصولات کشاورزی می‌گردد. با این ‌وجود، صادرکنندگان فلزات در این کشورها به دلیل افت قیمت فلزات با مشکل مواجه هستند. بانک‌های مرکزی بسیاری از کشورهای نوظهور و در حال توسعه قوانین سفت و سختی وضع کرده است تا جلوی نرخ تورم و کاهش ارزش ارز را بگیرند.

در کل، پیش‌بینی می‌شود رشد جهانی از 3 درصد در سال 2018 به 2.9 در سال 2019 به 2.8 کاهش یابد، زیرا الزامات خط‌مشی پولی در اقتصادهای مترقی حذف شده و تجارت جهانی کمی کاهش‌یافته است. رشد اقتصادهای توسعه یافته، درنهایت، به مقدار پتانسیل خود یعنی 1.5 درصد در افق پیش‌بینی شده خواهد رسید، زیرا خط‌مشی پولی نرمال‌سازی می‌شود و محدودیت‌های ظرفیتی تعیین‌کننده خواهند بود.
مبادلات جهانی پایین و شرایط مالی سخت‌تر منجر به یک محیط خارجی چالشی‌تر برای فعالیت اقتصادی در اقتصادهای نوظهور و کشورهای در حال توسعه شده است. پیش‌بینی می‌شود رشد این کشورها در سال 2019، روی 4.2 متوقف شود (0.5 درصد کمتر از پیش‌بینی قبلی)، که به‌نوعی بازتاب اثرات ماندگار فشارهای مالی اخیر در بعضی از اقتصادهای بزرگ مانند ترکیه و آرژانتین و همچنین رشد کمتر از انتظار صادرکنندگان مواد مصرفی به دلیل کاهش واردکنندگان آن است.
پیش‌بینی می‌شود رشد در کشورهای مذکور در بازه 2020-2021 نیز به مقدار ثابت 4.6 درصد برسد، زیرا احیا در توان صادرکنندگان مواد مصرفی به یک حد ثابت خواهد رسید. رشد سرانه در بسیاری از مناطق نوظهور و در حال توسعه ضعیف خواهد ماند (مخصوصاً در مناطقی با صادرکنندگان مواد مصرفی بالاتر) که منجر به تشدید فقر خواهد شد.
کاهش تدریجی در فعالیت‌های اقتصادی جهانی پیش‌بینی شده در افق مورد نظر می‌تواند شدیدتر از انتظار و همراه با ریسک‌های تنزل شدید قیمت‌ها باشد. وخامت شرایط مالی جهان و یا یک افزایش سریع در قیمت دلار آمریکا، می‌تواند فشار تنزل قیمت بیشتری را روی فعالیت‌ها در کشورهای نوظهور و اقتصادهای درحال توسعه‌ای که دارای کسری حساب‌ هستند اعمال کند.
2- مخاطرات جهانی و چالش‌های سیاسی
افزایش تنش‌ تجاری در میان اقتصادهای بزرگ می‌تواند به کل جهان سرایت نماید. افولی سریع و هم‌زمان در ایالات ‌متحده و چین می‌تواند تأثیرات مخربی بر چشم‌انداز جهانی داشته باشد. فضای مالی در کشورهایی با بدهی‌های بین‌المللی بسیار محدود است. عدم رعایت تشریفات و غیررسمی بودن در اقتصادهای نوظهور و در حال توسعه فراگیر بوده و این موضوع شکاف بهره‌وری بزرگی را میان شرکت‌های رسمی و غیررسمی به همراه دارد.
اگرچه احتمال رکود در ایالات ‌متحده همچنان کم است و رکود در چین بسیار آهسته پیش‌بینی می‌شود، فعالیت کمتر از انتظار دو اقتصاد برتر دنیا می‌تواند تأثیر شدیدی بر چشم‌انداز اقتصاد جهانی داشته باشد. سنجه‌های محرکه و انگیزشی شاید چشم انداز کوتاه‌مدت را در این دو کشور تقویت و تحکیم کند، اما می‌تواند منجر به یک افت ناگهانی در آینده گردد.
هم‌زمانی کسادی و رکود شدید در آمریکا و کاهش سرعت بیش از انتظار در چین می‌تواند به ‌طور چشمگیری احتمال افت ناگهانی رشد جهانی را افزایش داده و در نتیجه تأثیر منفی روی چشم انداز دیگر کشورهای نوظهور و در حال توسعه از طریق کانال‌های تجاری، مالی و مواد مصرفی بگذارد. این اتفاقات از جمله شاخص ترین دلایل آسمان تاریک اقتصاد جهان است.

3- اقتصاد خاورمیانه
براساس تخمین‌های «بانک جهانی» منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا (منا) در سال 2018 رشد اقتصادی 1.7 درصدی را تجربه کرد، رشدی که ناشی از رونق فعالیت‌ها اقتصادی در کشورهای صادرکننده و واردکننده بود. در میان کشورهای عضو «شورای همکاری خلیج فارس»، افزایش تولیدات و قیمت‌های نفتی فشارهای ناشی از تحکیم مالی را تلطیف کرد و منجر به افزایش مخارج دولت و حمایت از تراز حساب جاری شد.
در میان اقتصادهای غیرعضو صادرکننده اما رشد ضعیف در ایران که ناشی از بازگشت‌ تحریم‌های آمریکا بود، بر عملکرد کل تأثیر گذاشت. در این رابطه پیش‌بینی شده است در سال 2019 اقتصاد این منطقه به طور میانگین رشد 1.9 درصدی را تجربه کند.
به‌رغم کند شدن رشد تجارت جهان و شرایط مالی خارجی سخت‌تر، انتظار می‌رود عوامل داخلی همچون اصلاحات سیاستی منجر به تقویت رشد کشورهای منطقه شود. هرچند برآیند ریسک‌های اقتصاد منطقه منفی است. درگیری‌های جدید ممکن است در اقتصادهای ضعیف این منطقه ظهور کند و بیش از پیش بر فعالیت‌های اقتصادی و درآمد آنها اثر بگذارد.
بحران‌های مهاجرتی ریسک دیگری است که اقتصادهای منطقه با آن مواجه هستند. تشدید تنش‌های میان ایران و آمریکا نیز بر تمام اقتصاد منطقه تاثیر خواهد گذاشت. از طرفی عوامل ژئوپلیتیک در کنار نااطمینانی‌های مربوط به سطح تولید صادرکنندگان نفت، قیمت طلای سیاه را در سال جدید با نوسان مواجه خواهد ساخت. به‌علاوه، شرایط مالی نامطلوب جهان می‌تواند بر هر دو گروه کشورهای صادرکننده و واردکننده اثرات منفی بگذارد. بدهی‌های خارجی زیاد نیز در برخی کشورهای واردکننده، اقتصادهای آنها را در معرض افزایش ارزش دلار قرار خواهد داد.
4- نتیجه‌گیری و پیشنهادات
این چشم‌انداز رو به افت و مخاطرات تنزل قیمت منجر به مواجهه سیاست‌گذاران در سرتاسر جهان با چالش‌های جدید شده است. اقتصادهای توسعه یافته باید از این دوره رشد استفاده نمایند تا سیاست اقتصاد کلان خود را بازسازی نموده و بنیان‌های رشد قوی‌تر با تغییر خروجی‌های بالقوه را فراهم نمایند.
باید به ‌دقت عمل شود تا از تغییرات در سیاست‌های مبادله‌ای و مهاجرتی که می‌تواند هم در مقیاس محلی و هم برون‌مرزی روی دورنمای رشد بلندمدت تأثیرگذار باشد، پرهیز شود. یک تعهد نو و جدید به سیستم مبادلات بین‌الملل بر پایه قوانین و مقررات می‌تواند به تقویت اعتماد، سرمایه‌گذاری و مبادله کمک کند.
سیاست‌گذاران در اقتصادهای نوظهور و در حال توسعه باید خود را برای مقابله با مشکلات بی‌ثباتی بازارهای مالی تقویت کنند (درحالی‌که معیارهایی را برای عبور از دوره کنونی تورم پایدار تاریخی در نظر می‌گیرند). این ارجحیت نیاز به یک تعهد قابل‌اعتماد به پایداری قیمت از طرف بانک مرکزی و همچنین تلاش‌های قانون‌گذاران و مقامات دولتی دارد تا آسیب‌پذیری‌های موجود در بخش مالی کاهش یابد.
موضوع حیاتی دیگر، در بحبوحه افت مورد نظر (پیش‌بینی شده) در رشد بالقوه، اقتصادهای نوظهور و در حال توسعه با چالش تضمین بهبود پایدار در استانداردهای زندگی مواجه هستند. این مطلب نیاز به سرمایه‌گذاری‌ در سرمایه انسانی و توسعه مهارت‌ها دارد تا بهره‌وری افزایش پیدا کرده و بیشترین کمک و استفاده از تغییرات فناوری حصول شود. در محیط کنونی با منابع مالی محدود، اهمیت این سرمایه‌گذاری‌ها، نیاز به اولویت‌بندی مؤثر دخل‌وخرج‌های عمومی و افزایش بازده بخش عمومی را بارز می‌سازد.
علاوه بر این، تسهیل گسترش کسب‌وکارهای کوچک و متوسط، از طریق بهبود دسترسی آن‌ها به بازارهای سرمایه‌ بین‌المللی نیز به بهره وری بیشتر منجر می‌شود و رشد و به‌تبع آن سرمایه‌گذاری را افزایش می‌دهد. برای بسیاری از کشورهای نوظهور و در حال توسعه، هدف آزادسازی و رفع ممانعت بیشتر تجارت و بهبود آن‌ها در زمینه یکپارچگی آن‌ها در زنجیره‌های ارزش جهانی است تا تنوع صادرات، اشتغال‌زایی و اختصاص مفیدتر منابع صورت گیرد.
سیاست‌هایی که به بهبود خروجی‌ها در این مناطق کمک می‌کنند نیز به‌منظور حل این چالش‌ها به همراه کنار گذاشتن تشریفات به‌کاربرده می‌شوند و درنتیجه پایه و بنیان رشد تولید و ثمربخشی آینده را مستحکم می‌سازند.





نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

اهمیت عملیات بازار باز در سیاست‌گذاری پولی

پرداخت هزینه ناکارآمدی شرکت‌های دولتی از جیب ملت

تولید پیوسته و بی‌وقفه، عامل کلیدی موفقیت صنعت ساخت واگن

تمدید حمایت از کسب‌وکارها

پیش‌بینی بازار سفرهای تابستانی

معرفی 20 ریسک کلیدی در حسابرسی داخلی

بررسی شانس تحریم پتروشیمی از دریچه قیمت

سه ناهنجاری در بخش آب

برگشت تورم از قله نقطه‌ای

چگونه یک قلک اضطراری داشته باشیم؟

کوچولوها کجا سپرده گذاری کنند؟

راه های آسان برای خودداری از ولخرجی

افزایش 9 درصدی قیمت نفت آمریکا پس از سرنگونی پهپاد متجاوز

عوارض آزادراه ها‏ در ایران و مقایسه آن با ترکیه

چرا دیپلمه‌ها راحت‌تر از لیسانسه‌ها کار پیدا می‌کنند؟

نوسازی از بالا

نخبگان تجددگرا

بنادر و جایگاه آن در ‏اقتصاد کشورها

آیا اقتصاد جهان برای یک شوک جدید نفتی آماده است؟

چند نکته برای رونق صنعت غذا

سه چالش صنعت روغن نباتی

دو تهدید برای «زمین رایگان گردشگری»

چرا مدیران ایده‌های کارمندان را نادیده می‌گیرند؟

میزان جذب سرمایه گذاری مستقیم خارجی استان‌های ایران

مصائب دستفروش، آسیب‌های دستفروشی

بررسی خورد و خوراک در دوره قاجار

کارآفرینی اجتماعی: ایجاد مدل کسب و کار جدید در راستای خدمت به فقرا

چالش استارت‌آپ‌های گردشگری

گروه سنی املاک پرمتقاضی در بازار مسکن

پاکسازی اقتصاد از درآمد نفتی

برنامه بانک مرکزی برای کنترل تورم

کم‌فروشی در نان همچنان ادامه دارد

بازار سرمایه گذاری خطرپذیر در سه ماهه نخست 2019

کم مصرف کنید تا بستانکار شوید!

تجربیات جهانی و آسیب شناسی بیکاری فارغ التحصیلان در کشورهای مختلف

دلایل کاهش رتبه ایران در رقابت‌پذیری اقتصادی

قیمت امروز مسکن واقعا غیرعادی است؟

سقوط قیمت خودرو در راه است؟

آخرین وضعیت اقتصادی ایران

چگونه فروشنده‌ای موفق تر باشیم؟

بزرگترین اشتباه‌های برندها در اینستاگرام کدام است؟

5 راهکار برای ارتباط تاثیرگذار با کارمندان

چگونه کودک کارآفرین بار بیاوریم؟

چراغ سبز دولت به مالیات مسکن

وضعیت مناطق آزاد تجاری و حمل و نقل صادرات غیرنفتی ایران

کمترین رشد اقتصادی در کدام کشورهاست؟ + رتبه ایران

آغاز عصر جدید بازار مالی ایران

استراتژی تامین مالی خرد

اما و اگرهای بازار متشکل ارزی

مصرف سوخت در ایران چقدر است؟