بازار آریا

آخرين مطالب

نقش آفرینی نفت در بودجه 98 مقالات توليد و تجارت

نقش آفرینی نفت در بودجه 98

  بزرگنمايي:

بازار آریا - مرکز پژوهش های مجلس در تازه ترین گزارش خود، لایحه بودجه سال 98 در بخش نفت را به نقد کشیده است. نهاد پژوهشی مجلس در این گزارش ابتدا به تطبیق تبصره های لایحه بودجه سال 98 در بخش نفت با احکام و قوانین بالادستی پرداخته و سپس اعتبارات بخش انرژی و سهم منابع نفتی در بودجه عمومی را بررسی کرده است. در ادامه گزارش هم تبصره های مربوط به بخش نفت (شامل نفت خام، میعانات گازی و گاز طبیعی) مورد تامل قرار گرفته و در گام بعدی، منابع و مصارف شرکت ملی نفت ایران تحلیل شده است.
تحقیقات نهاد پژوهشی مجلس نشان می دهد که مجموع منابع حاصل از صادرات نفت خام و میعانات گازی، خالص صادرات گاز طبیعی و فروش داخلی میعانات گازی در لایحه بودجه سال 98 برابر 36.4 میلیارد دلار است. میزان صادرات نفت خام، روزانه 1.54میلیون بشکه با قیمت هر بشکه 54.1 دلار در نظر گرفته شده است. فروش داخلی میعانات گازی، 0.135 میلیون بشکه در روز، با احتساب تخفیف 5درصد نسبت به قیمت صادرات (54.1 دلار) لحاظ شده است. با این فرضیه‎ها، ارزش کل صادرات نفت خام و فروش داخلی میعانات گازی به ترتیب 30.49 و 2.53 میلیارد دلار و مجموع این دو عدد 33.02 میلیارد دلار برآورد می شود. ارزش خالص صادرات گاز هم 3.45 میلیارد دلار در نظر گرفته شده است. همچنین منابع بودجه عمومی دولت از منابع نفتی در لایحه (بدون اضافه کردن سقف دوم بودجه) 24.40 میلیارد دلار (معادل 1425 هزار میلیارد ریال) برآورد شده است.

براساس این گزارش و طبق ردیف 31705 در مرحله اول هیچ گونه برداشتی از صندوق توسعه ملی در نظر گرفته نشده است، اما طبق بند «ب» ماده واحده، یکی از محل های تأمین منابع اعتبارات این بند، (مبلغ 400 هزار میلیارد ریال) صندوق توسعه ملی معرفی شده است. با فرض اضافه کردن سقف دوم، درآمد منابع نفتی لایحه بودجه سال 1398 به 1825 هزار میلیارد ریال می رسد و نسبت به عدد متناظر آن در قانون بودجه سال 1397، حدود 7/41درصد رشد خواهد داشت، لذا وابستگی بودجه به نفت از 33.3درصد در قانون بودجه سال 97 به 40.8درصد در لایحه بودجه سال 98 افزایش می یابد.
گزارش مرکز پژوهش های مجلس نشان می دهد مراجعه به پیوست 3 لایحه بودجه سال 98 گویای این واقعیت است که در بخش مصارف شرکت ملی نفت ایران، حدود 811 هزار میلیارد ریال بابت بازپرداخت وام ها و 512 هزار میلیارد ریال بابت سرمایه گذاری در این شرکت منظور شده است، اما در مجموع، منابع مطمئنی برای شرکت پیش بینی نشده است. در نتیجه عملیاتی شدن این میزان از سرمایه گذاری و حتی بازپرداخت بدهی های شرکت، نیازمند بازنگری جدی در بودجه سال بعد شرکت ملی نفت ایران است.
رشد نقش آفرینی نفت در تامین منابع
در دهه های گذشته، رابطه مالی دولت و نفت در فرآیند بودجه ریزی کشور به گونه ای بوده است که منابع حاصل از صادرات نفت، میعانات گازی و خالص صادرات گاز طبیعی به همراه بخشی از منابع حاصل از فروش داخلی میعانات گازی بین دولت (خزانه)، شرکت ملی نفت و صندوق توسعه ملی تقسیم می شود. ابتدا بخشی از آن در منابع بودجه عمومی دولت و در قسمت واگذاری دارایی های سرمایه ای لحاظ می شود. در سال 98 بیش از 95درصد منابع حاصل از واگذاری دارایی های سرمایه ای در قوانین بودجه کشور به منابع حاصل از نفت اختصاص دارد. مبنای محاسبه منابع نفتی حاصلضرب قیمت نفت، قیمت محاسباتی برای تسعیر منابع ارزی حاصل از صادرات نفت و حجم صادرات نفت بوده است.
بر این اساس، در لایحه بودجه سال 98، منابع حاصل از نفت خام و میعانات گازی در این ردیف ها منظور شده است:
* در ردیف 210101 منابع حاصل از ارزش صادرات نفت خام، میعانات گازی و خالص صادرات گاز به مبلغ 1370 هزار میلیارد ریال لحاظ شد. این رقم در قانون بودجه سال 97 کشور 959 هزار میلیارد ریال بود، بنابراین در مقایسه با ردیف متناظر در قانون بودجه سال 97 حدود 42.8درصد افزایش داشته است.
* ردیف 210109 که به اختصاص 3درصد صادرات نفت خام، میعانات گازی و خالص صادرات گاز برای مناطق محروم و نفتخیز اشاره دارد، میزان آن 55 هزار میلیارد ریال است و این رقم در قانون بودجه سال 97 کشور 50.8 هزار میلیارد ریال بود و مقایسه این دو رقم، رشد 8.3درصدی را نشان می دهد.
* درخصوص استفاده از منابع صندوق توسعه ملی در ردیف 310705 بودجه عمومی در لایحه سال 98، عدد یک درج شده است، اما مطابق بند «ب» ماده واحده، یکی از محل های تأمین منابع اعتبارات این بند، (مبلغ 400 هزار میلیارد ریال) صندوق توسعه ملی معرفی شده است. منابع این ردیف چون ماهیت نفتی دارد و بازگشت از منابع محسوب می شود، باید در قسمت واگذاری های دارایی های سرمایه ای درج شود.
بر این اساس، منابع نفتی لایحه بودجه سال 98 (بدون اضافه کردن سقف دوم بودجه) نسبت به قانون سال 97 حدود 10.6درصد رشد داشته و از رقم 1288 هزار میلیارد ریال در سال 97 به 1425 هزار میلیارد ریال افزایش یافته است. با فرض برداشت تمام مبلغ 400 هزار میلیارد ریال از صندوق توسعه ملی، درآمد منابع نفتی لایحه بودجه سال 98 به رقم 1825 هزار میلیارد ریال می رسد و نسبت به عدد متناظر آن در قانون بودجه سال 97 حدود 41.7درصد رشد خواهد داشت. در این صورت، همانطور که اشاره شد، وابستگی بودجه به نفت از 33.3درصد در قانون بودجه سال 97 به 40.8درصد در لایحه بودجه سال 98 افزایش خواهد یافت.
بودجه 98 چقدر بوی نفت می دهد؟
در لایحه بودجه سال 98، میزان صادرات نفت خام، روزانه 1.54 میلیون بشکه با قیمت هر بشکه 54.1 دلار در نظر گرفته شده است. فروش داخلی میعانات گازی، 0.135 میلیون بشکه در روز، با احتساب تخفیف 5درصد نسبت به قیمت صادرات (54.1 دلار) لحاظ شده است. با این فرضیات، ارزش کل صادرات نفت خام و فروش داخلی میعانات گازی به ترتیب 30.49 و 2.53 میلیارد دلار و مجموع این دو عدد 33.02 میلیارد دلار برآورد می شود.
سهم 14.5درصد شرکت ملی نفت از عدد 33.02 به میزان 4.79 میلیارد است. ارزش خالص صادرات گاز 3.45 میلیارد دلار در نظر گرفته شده و سهم شرکت ملی گاز ایران از این رقم 0.50 میلیارد دلار محاسبه شد. سهم 20درصد صندوق توسعه ملی (از صادرات نفت خام، میعانات گازی و خالص صادرات گاز) برابر 6.79 میلیارد دلار است. منابع بودجه عمومی دولت از منابع نفتی در لایحه، 24.40 میلیارد دلار (معادل 1425 هزار میلیارد ریال) برآورد شده که نسبت به رقم متناظر خود در قانون بودجه سال 97 (با رقم 1288 هزار میلیارد ریال) حدود 10.6درصد رشد داشته است. در این صورت وابستگی بودجه به نفت از 33.3درصد سال 97 به 34.9درصد در سال 98 می رسد.
با فرض اضافه کردن سقف دوم، اگر کل مبلغ 400 هزار ریال از صندوق توسعه ملی برداشت شود، سرجمع منابع حاصل از درآمدهای نفتی در سال 98 با 41.7درصد رشد به 1.825 هزار میلیارد ریال می رسد. با این حساب وابستگی بودجه به نفت از 33.3درصد در قانون بودجه سال 97 به 40.8درصد در لایحه بودجه سال 98 افزایش می یابد.
راهکارها و پیشنهادها
مرکز پژوهش ها در پایان این گزارش، با توجه به تبصره ها و ردیف های لایحه بودجه سال 98 چند پیشنهاد ارائه داده است.
* ردیف 310705 با عنوان منابع حاصل صندوق توسعه ملی ماهیت نفتی دارد، بنابراین از قسمت منابع حاصل از واگذاری دارایی های مالی به قسمت واگذاری دارایی های سرمایه ای منتقل شود.
* مجموع منابع شرکت ملی نفت ایران در لایحه بودجه سال 98 بیش از 1431 هزار میلیارد ریال پیش بینی شده است. حدود 990.60 هزار میلیارد ریال (16.9 میلیارد دلار) از این مقدار (69درصد کل منابع) از سه محل «سایر وام های داخلی»، «وام خارجی» و «سایر دریافت ها» در نظر گرفته شده که منابع مطمئنی نیست. در نتیجه منابع شرکت ملی نفت نیاز به بازنگری اساسی دارد.
* مجموع مصارف شرکت ملی نفت ایران در لایحه بودجه سال 98 بیش از 1431 هزار میلیارد ریال پیش بینی شده است. حدود 919.7 هزار میلیارد ریال (15.7 میلیارد دلار) از این مقدار (64درصد کل مصارف) به منظور بازپرداخت بدهی های شرکت در سال 98 در نظر گرفته شده است. با توجه به اینکه حدود 919.7 هزار میلیارد ریال (15.7 میلیارد دلار) برای بازپرداخت بدهی های شرکت تخصیص داده شده است، همه منابع مطمئن شرکت (441 هزار میلیارد ریال) هم تکافوی این بازپرداخت را نخواهد داد. در نتیجه منابع و مصارف شرکت ملی نفت به بازنگری اساسی نیاز دارد.
همچنین جهت رفع مشکلات سرمایه گذاری و بدهی ها در صنعت نفت باید رویکردهای جدیدی اتخاذ شود که به گفته بازوی پژوهشی مجلس، این رویکردها شامل پنج محور هستند:
* تجدید ارزیابی دارایی های شرکت ملی نفت و واگذاری بخشی از سهام شرکت به عنوان بدهی
* دادن مجوز استفاده از چارچوب قراردادهای جدید نفتی (IPC) برای قراردادهای سابق این شرکت
* احتساب بدهی شرکت به بانک مرکزی به عنوان افزایش سرمایه دولت در شرکت ملی نفت
* تعریف پروژه های سودآور در قالب بهره برداری از میادین کم ریسک شرکت ملی نفت و تأمین مالی آن از طریق واگذاری سهام پروژه
* سرمایه گذاری صرفاً از طریق انعقاد قرارداد نفتی توسط وزارت نفت، نه شرکت ملی نفت.
ارتباط با نویسنده : [email protected]





نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

5کسب‌وکار عجیب و پول‌ساز دنیا

شماره 1297 روزنامه فرصت امروز

کمک های بانک پاسارگاد به مناطق سیل زده ادامه دارد

تغییرات امنیت سرمایه گذاری در ایران

ایلان ماسک: تکنولوژی اتصال مغز انسان و کامپیوتر به زودی رونمایی می شود

10 محصول هوش مصنوعی در سال 2019

تولید ثروت با بهره گیری از درمانگری مالی

رویداد ارائه به سرمایه گذار (TrigUp Day) توسط شتابدهنده تریگ آپ

«مفلوک ترین» کشورهای جهان در سال 2019

بزرگترین مشتریان چای جهان در سال 2018

شماره 1295 روزنامه فرصت امروز

ارائه انواع خدمات بانکی در همراه بانک پاسارگاد

کسب درآمد 4.5 میلیارد دلاری نت فلیکس با 149 میلیون کاربر

ایلان ماسک در اندیشه افزودن بال اژدها به فضاپیمای استارشیپ

برنامه اساسی و بنیادی بانک پاسارگاد برای جبران آسیب های سیل اخیر

جک دورسی سال قبل 1.40 دلار از توییتر حقوق گرفت

شماره 1290 روزنامه فرصت امروز

اوبر در شرف ورود به تالار بورس و عرضه عمومی سهام

شماره 1291 روزنامه فرصت امروز

بانک پاسارگاد با تمام توان در مناطق سیل زده امدادرسانی خواهد کرد

فیس بوک سال قبل 20 میلیون دلار برای امنیت زاکربرگ خرج کرد

تبلیغات خلاق

شماره 1292 روزنامه فرصت امروز

قدردانی بیمه پاسارگاد از اقدامات بیمه گذار خسارت دیده

تخفیف اعیاد شعبانیه بیمه پاسارگاد

مدیرعامل وان پلاس: فعلا تصمیمی برای ساخت گوشی تاشدنی نداریم

شماره 1293 روزنامه فرصت امروز

شماره 1289 روزنامه فرصت امروز

راکت اینترنت در سال 2019 شرکت های بیشتری تأسیس می کند

دست‌اندازهای رونق تولید

شماره 1288 روزنامه فرصت امروز

ستاد پشتیبانی در بانک پاسارگاد تشکیل شد

خالق لینوکس: شبکه های اجتماعی زباله ای بیش نیستند

شماره 1287 روزنامه فرصت امروز

سال تعیین سرنوشت به روایت رئیس کل بانک مرکزی

موسس هوآوی: درگیری با آمریکا به نفع ماست

اولویت نظام بانکی در سال 98 از زبان همتی

شماره 1286 روزنامه فرصت امروز

مدیرعامل دایملر: سانحه بوئینگ 737 مکس نشانگر ضعف فناوری خودران است

اوبر با پرداخت 3.1 میلیارد دلار کریم را تصاحب می کند

شماره 1285 روزنامه فرصت امروز

چرا باید با هواپیما سفر کنیم!

تقویم دیجیتال بانک پاسارگاد، قابل نصب روی انواع تلفن همراه

هشدار واتس اپ: فیس بوک خود را پاک کنید!

نرخ‌های چندگانه آجیل در آستانه سال نو/آجیل‌فروشان ناراضی‌اند

تمدید مجوز قبولی اتکایی بیمه پاسارگاد

مراسم رونمایی از مدل Y تسلا تحت تاثیر کفش ‏های ایلان ماسک

آینده قیمت نفت در سال 98

درآمد اپل از سرویس ویدئو تا سال 2024 به 10 میلیارد دلار می رسد

خلاقیت جدید زاکر برگ؛ تولید رایانه ای برای خواندن فکر انسان ها