بازار آریا

آخرين مطالب

نرخ تورم تا کجا افزایش می یابد؟ مقالات توليد و تجارت

نرخ تورم تا کجا افزایش می یابد؟

  بزرگنمايي:

بازار آریا - فرصت امروز : تازه ترین گزارش مرکز پژوهش های مجلس به شناسایی عوامل موثر بر افزایش تورم در تابستان امسال اختصاص دارد و نقدینگی و دلار، دو متهم اصلی این افزایش تورم معرفی شده اند؛ در میان عوامل بلندمدت رشد تورم، «رشد نقدینگی» مهم ترین عامل معرفی شده و «نرخ ارز» نیز بیشترین نقش را در کوتاه مدت در افزایش نرخ تورم بازی کرده است.
طبق این گزارش، نرخ تورم در سه ماهه تابستان 1397 در ادامه روند افزایشی خود که از بهار آغاز شده بود، به ارقام کم سابقه 5.5درصد برای مردادماه و 6.1درصد در شهریورماه رسیده است. همچنین نرخ تورم نقطه به نقطه در شهریورماه به 31.4درصد رسیده است. از سال های گذشته در پی افزایش قابل توجه نقدینگی و پیشی گرفتن رشد نقدینگی (منهای رشد اقتصادی) از تورم، هشدار برای افزایش نرخ تورم توسط کارشناسان ارائه شده بود. درنتیجه روند فزاینده تورم در سال 1397 به دنبال افزایش نقدینگی در سال های گذشته است.
به طور کلی، دو دسته عوامل بلندمدت و کوتاه مدت بر تورم در تابستان امسال تأثیرگذار بوده اند؛ در میان عوامل بلندمدت، رشد نقدینگی مهم ترین عاملی است که باعث افزایش تورم شده و در میان عوامل کوتاه مدت نیز نرخ ارز به عنوان مهم ترین عامل افزایش نرخ تورم شناخته می شود.
تاثیر نقدینگی در بلندمدت
طی سال های 1393 تا 1396 نرخ تورم از رشد نقدینگی (منهای رشد اقتصادی) فاصله گرفته است. طی سال های 1358 تا 1392 نقدینگی به طور متوسط سالیانه 25.27درصد رشد داشته و در این مدت نرخ تورم به طور متوسط سالیانه 19.96درصد بوده است. این در حالی است که طی سال های 1393 تا 1396 نقدینگی به طور متوسط سالیانه 24.41درصد رشد داشته و در مقابل نرخ تورم متوسط سالیانه 11.53درصد بوده است.
براساس این گزارش، بالا بودن نرخ سود بانکی حقیقی و افزایش سهم شبه پول از نقدینگی طی این سال ها موجب کاهش سرعت گردش پول شده و از علل اصلی فاصله گرفتن تورم از رشد نقدینگی بوده است، اما از اسفندماه روند افزایشی سرعت گردش پول شروع شد که تا تابستان ادامه یافت. سهم شبه پول از رشد نقدینگی در این مدت نیز روند کاهشی طی کرده و در تیرماه به کمترین مقدار خود از سال 1394 رسید.
پیش بینی می شود که روند افزایش سرعت گردش پول در ماه های باقیمانده از سال 1397 نیز ادامه داشته باشد. همچنین باید توجه داشت که افزایش سرعت گردش پول که پیش بینی می شود در ماه های آینده نیز تداوم داشته باشد، خود منجر به افزایش نرخ تورم شده و هر ریال نقدینگی را با ضریب بیشتری به تورم تبدیل می کند. ازاین رو حتی در کوتاه مدت نرخ تورم می تواند بیش از رشد نقدینگی (منهای رشد اقتصادی) افزایش یابد.
تاثیر نرخ ارز در کوتاه مدت
همچنین افزایش نرخ ارز به عنوان یک عامل کوتاه مدت نیز بر افزایش نرخ تورم در ماه های اخیر بسیار اثرگذار بوده و ازآنجایی که در برخی مطالعات، گذر نرخ ارز بر برخی کالاها تا یک سال نیز برآورد شده، می توان انتظار داشت که افزایش نرخ ارزی که در ماه های گذشته رخ داده، همچنان منجر به افزایش شاخص قیمت ها (مصرف کننده و تولیدکننده) در ماه های آتی شود.
در مجموع، بررسی های مرکز پژوهش های مجلس نشان می دهد مهم ترین عوامل افزایش تورم در تابستان 1397، افزایش سرعت گردش پول، نقدینگی افزایش یافته در سال های اخیر و افزایش نرخ ارز بوده است. همچنین بررسی ها نشان می دهد بخش زیادی از کالاهای اساسی که با ارز 4200تومانی وارد می شوند نیز افزایش قیمت را تجربه کرده اند. رشد قابل توجه شاخص قیمت تولیدکننده که تورم در حدود 10درصدی در شهریورماه برای این شاخص قیمت را در پی داشت، نشانگر تداوم روند افزایشی شاخص قیمت مصرف کننده در پاییز 1397 خواهد بود.
پیشنهادها
بازوی پژوهشی مجلس در پایان این گزارش، چند پیشنهاد ارائه داده است و بیشتر از هر چیز بر نقش سیاست گذاری ها تاکید کرده است، چنانچه در صورتی که دولت و بانک مرکزی سیاست های مناسبی اتخاذ نکنند، احتمال وقوع تورم های بالاتر برای اقتصاد ایران، بیش از هر زمان دیگری محتمل است، بنابراین نقدینگی افسارگسیخته با سرعت زیاد در حال تبدیل شدن به تورم است و اگر با سیاست های غلط همراه باشد، می تواند تبدیل به تشدید روند افزایش نقدینگی در آینده شده و با افزایش سرعت گردش پول، تورم را به طور فزاینده افزایش دهد.
به بیان بهتر، انباره نقدینگی (کل نقدینگی موجود در اقتصاد) در سال های گذشته به شدت رشد کرده و در حال حاضر، در حال تخلیه شدن بر تورم است، اما در کنار آن توجه به روانه نقدینگی (مقداری که به حجم نقدینگی افزوده می شود) نیز از اهمیت قابل توجهی برخوردار است. کارشناسان معتقدند مهار انباره نقدینگی و روانه نقدینگی، راه حل های متفاوتی دارد، اما آنچه به عنوان یک اقدام سریع و فوری از سوی سیاست گذار باید صورت گیرد، کنترل روانه نقدینگی است.
به اعتقاد مرکز پژوهش ها، مهم ترین سیاستی که در این زمان باید اتخاذ شود، جلوگیری از هر اقدامی است که روند فزاینده رشد نقدینگی و افزایش سرعت گردش پول را در پی داشته باشد. در همین راستا، کنترل اضافه برداشت بانک ها، اصلاح نظام بانکی، کاهش یارانه سوخت و سایر یارانه هایی که منجر به هدررفت منابع و افزایش کسری بودجه می شوند، تثبیت نرخ ارز حقیقی و اجرای سیاست های یارانه ای و حمایتی صرفاً در حدود منابع قابل تجهیز از مهم ترین سیاست هایی است که قابل توصیه است.
در مجموع، بازوی پژوهشی مجلس سه پیشنهاد را مطرح می کند.
کنترل اضافه برداشت ها
پیشنهاد نخست مرکز پژوهش ها، کنترل اضافه برداشت ها و رشد قاعده مند پایه پولی است. طی سال های اخیر، بدهی بانک ها به بانک مرکزی یا به عبارتی اضافه برداشت بانک ها، مهم ترین عامل رشد پایه پولی بوده، کنترل نقدینگی بدون کنترل اضافه برداشت ها امکان پذیر نبوده و به عنوان پیش مقدمه هر گونه سیاستی است. اهمیت کنترل اضافه برداشت بانک ها حتی از خطوط اعتباری پرداخت شده به بانک ها برای بازپرداخت سپرده های سپرده گذاران موسسات پولی و اعتباری منحل شده در انتهای سال 1396 نیز بیشتر است. (طراحی ساز و کاری برای تسویه این تعهدات با کمترین فشار بر پایه پولی ضروری است.) البته اقدامات فوق تنها یکی از گام های ابتدایی اصلاح نظام بانکی است. مهم ترین موضوعی که از سوی دولت و بانک مرکزی باید مورد توجه قرار گیرد، اصلاح نظام بانکی است که بدون آن کنترل انباره و روانه نقدینگی امکان پذیر نخواهد بود.
پرهیز از سیاست های کنترل قیمتی
دومین توصیه بازوی پژوهشی مجلس، پرهیز از سیاست کنترل قیمتی و اعمال یک سیاست حمایت یارانه ای با منابع مشخص است. در تورم های بالا، سیاست گذار با انگیزه رضایت عموم مردم علاقه مند به اجرای یکسری سیاست های کنترل قیمتی است؛ این سیاست ها به افزایش هزینه بنگاه ها و بخش تولید منجر شده و خود باعث افزایش ضرر و زیان بخش تولید و بدهی بیشتر این بنگاه ها به دولت و بانک ها خواهد شد که آثار اقتصاد کلان آن بدتر خواهد بود. در مقابل، یک سیاست و اقدام فوری که باید از طرف دولت صورت گیرد، اصلاح یارانه هاست به نحوی که در کنار عدم کنترل قیمت ها و حذف ارز با نرخ ترجیحی و یکسان سازی نرخ ارز، یک نظام پرداخت یارانه ای و حمایتی برای بخشی از جامعه (برای مثال سه یا چهار دهک اول) در نظر بگیرد تا بتوان در عین عدم کنترل قیمتی، امنیت غذایی این گروه را تأمین کرده و مانع از افزایش جمعیت زیر خط فقر مطلق شد. این گزارش تاکید می کند که یارانه های پرداختی باید دارای منابع مشخص (مانند حذف سایر یارانه های غیرهدفمند مانند انرژی یا افزایش نرخ ارز) بدون فشار به پایه پولی باشد. از طرف دیگر یارانه ها نباید به صورت ادوار مشخص باشند بلکه باید به صورت موردی پرداخت شده و دائمی نباشد تا به تعهدات آتی برای بودجه دولت منجر شود.
توازن بودجه
پیشنهاد و راهکار سوم، احتراز شدید از سیاست های برهم زننده توازن بودجه است. در شرایط تورمی اتخاذ سیاست هایی که به افزایش هزینه های دولت منجر می شود (برای مثال افزایش حقوق و دستمزد در میانه سال) ممکن است در دستور کار دولت قرار گیرد. در این خصوص باید توجه داشت هر سیاستی که موجب عدم توازن بودجه و ایجاد کسری بودجه شود، می تواند آثار سوئی در نظام پولی نیز داشته باشد و شرایط تورمی را وخیم تر کند.
مرکز پژوهش ها در پایان این گزارش تاکید کرده است که این موارد مطرح شده مهم ترین موضوعاتی است که می تواند در شرایط فعلی منجر به کنترل انباره تورم شده و خطر رشد فزاینده نقدینگی و ابرتورم را کاهش دهد.




نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

اثرات تحریم‌ها بر اقتصاد کلان

انتقاد رئیس جمهور از منتقدان FATF

رونمایی از جدیدترین خط فقر در ایران

جک دورسی به نادیده گرفتن قتل عام و نسل کشی مسلمانان در میانمار متهم شد

قیمت طلا، سکه و ارز در بازار 1397/09/19

بهترین روش برای ایجاد اعتماد در بازار(ویدئو)

گوگل روی استارتاپ ژاپنی ABEJA سرمایه گذاری می کند

قیمت طلا، سکه و ارز در بازار 1397/09/18

به تازگی اخراج شدید؟ این کار آفرین برایتان یک پیغام دارد ( ویدئو )

راهکارهای هشت گانه برای تحقق منطقه ای قوی تر در دنیای پساآمریکایی

ویژگی های دوازده گانه قانون جدید صدور چک

قیمت طلا، سکه و ارز در بازار 1397/09/17

احتمال محکومیت سنگین مدیر مالی هوآوی به اتهام معامله با ایران

برایان بریسی / چطور سریعتر پس انداز کنید (ویدئو)

7 راهنمایی از بریان تریسی برای کارایی بیشتر در سال 2018 (ویدئو)

برایان تریسی می پرسد: آیا از موفقیت می ترسید؟(ویدئو)

مایکل نووگراتز: سال آینده میلادی شوک جدیدی به بازار ارز دیجیتال وارد می شود

چطور محتوای رسانه اجتماعی خود را هدفمند کنیم؟ (ویدئو)

چطور برای کسب و کار خود سرمایه گذار پیدا کنیم (ویدئو)

چطور یک برنامه بازاریابی تاکتیکی بسازید (ویدئو)

3 نکته تعجب برانگیز برای موفقیت (ویدئو)

آیا کارآفرینی برای شما مناسب است؟ (ویدئو)

پرنل لوپز در مورد اهمیت یک مربی می گوید (ویدئو)

چطور زندگیتان را برای موفقیت طراحی کنید (ویدئو)

7 درس مهمی که در دنیای تجارت آموختم (ویدئو)

چگونه کتاب الکترونیکی خود را منتشر کنید (ویدئو)

راهکارهایی برای تحول در کسب و کار (ویدئو)

سهم 25 درصدی نفت در بودجه 98

15 میلیارد یورو گم شد

در نخستین رویداد رقابت علمی کنز / نشان طلایی و رتبه اول حوزه سلامت به شرکت پداسیس اعطا شد

مایکروسافت به دنبال تصاحب یکی از استودیوهای بازی سازی سونی است

آینده استراتژی های بازاریابی در شبکه های اجتماعی (ویدئو)

3 راز ایجاد ثروت در طول زمان (ویدئو )

چطور به نظرات منفی در رسانه های اجتماعی واکنش نشان دهید (ویدئو)

چند توصیه به کارآفرینان جوان برای همکاری با دیگران (ویدئو)

4 استراتژی توسعه بانکداری شرکتی

نقش لباس پوشیدن در زندگی از نگاه یک کارآفرین (ویدئو)

اشتباهات زیانباری که موجب از دست رفتن شادی شما می شوند (ویدئو)

ارقام کلیدی در لایحه بودجه 98

قیمت طلا، سکه و ارز در بازار 1397/09/12

اریک اشمیت، مدیرعامل سابق گوگل، از دلایل شکست استارتاپ ها می گوید

نسل جدید کسب و کار باشگاه مشتریان توسط بانک سامان رونمایی شد

امکان پویاسازی رمز دوم کارت در بانک پاسارگاد فراهم شد

در جست وجوی اقتصاد دانش بنیان

قیمت طلا، سکه و ارز در بازار 1397/09/11

ادوارد اسنودن / بیت کوین از بین می رود اما ارز دیجیتال باقی می ماند

نرخ تورم تا کجا افزایش می یابد؟

طرح سازوکار ویژه بشردوستانه میان ایران و اروپا

نبش قبر برداشت شبانه بانک مرکزی از حساب بانک ها

قول وزیر ارتباطات برای کاهش قیمت موبایل