بازار آریا

آخرين مطالب

محمدقلی یوسفی، استاد دانشگاه علامه

حذف قدرت‌های موازی، راه مبارزه با فساد گفتگو

حذف قدرت‌های موازی، راه مبارزه با فساد

  بزرگنمايي:

بازار آریا - ارایه طرح «تشدید مجازات عدم شفافیت صورت‌های مالی» به مجلس، گام رو به جلوی قانونگذار برای جلوگیری از رانت و فساد در نهادهای دولتی و شبه‌دولتی است، گرچه به نظر می‌رسد که اقدامی کافی نیست. محمدقلی یوسفی، اقتصاددان معتقد است صرف تصویب یک طرح نمی‌تواند با فساد و رانتی که در کشور حکفرما است، مقابله کند.

ارایه طرح «تشدید مجازات عدم شفافیت صورت‌های مالی» به مجلس، گام رو به جلوی قانونگذار برای جلوگیری از رانت و فساد در نهادهای دولتی و شبه‌دولتی است، گرچه به نظر می‌رسد که اقدامی کافی نیست. محمدقلی یوسفی، اقتصاددان معتقد است صرف تصویب یک طرح نمی‌تواند با فساد و رانتی که در کشور حکفرما است، مقابله کند.
یوسفی راه مبارزه با فساد را کوچک‌سازی دولت، حذف بروکراسی عریض و طویل و اصلاح قوانین فعلی می‌داند. این مصاحبه را در پی می‌خوانید.
طرح تشدید مجازات عدم شفافیت صورت‌های مالی تا چند روز دیگر به صورت علنی وارد مجلس می‌شود. قصد نمایندگان، برخورد با متخلفین مالی در نهادهای دولتی و شبه‌دولتی است. این اقدام چقدر به ایجاد شفافیت اقتصادی کمک می‌کند؟
تلاش مجلسیان برای ایجاد شفافیت اقتصادی در کشور قابل تقدیر و ستودنی است. اما شفافیت تعاریف متفاوتی دارد و برای ایجاد آن باید زیر ساخت‌ها فراهم شود. یکی از اقدامات، عدم دخالت دولت و مجلس در بخش‌هایی دیگر (مانند بخش خصوصی) است. وظایف و حدود اختیارات دولت مشخص است. هر گونه کج‌روی از حدود و اختیارات، منجر به نا به سامانی در کشور می‌شود. حوزه نفوذ دولت در بخش هایدیگر باید کم شود و گرنه با ایجاد کوچه و پس کوچه‌های دولتی و تاسیس هلدینگ و شرکت‌های دولتی نمی‌توان قدمی به سوی شفافیت برداشت.
یکی دیگر از اقدامات لازم دولت، کاهش بروکراسی عریض و طویل است. اگر به معنای دقیق کلمه به دنبال کوچک‌سازی دولت باشیم، باید کاغذبازی‌های مرسوم، کاهش یابد. هر چه بروکراسی طویل‌تر باشد، تمرکز دولت از بخش‌هایی که باید باشد، کمتر می‌شود. البته شفافیت فقط مختص دولت نیست بلکه مجلس نیز باید در راستای افزایش شفافیت گام بردارد. مثلا نمایندگان هر چند وقت گزارش کار دهند تا مشخص شود کدام نماینده برای احقاق حق مردم تلاش می‌کند و کدام یک مشغول زد و بندهای سیاسی است.
عدم حکمرانی قانون، یک مانع جدی بر سر راه ایجاد بسترهای شفافیت اقتصادی است. قوانین خوبی در کشور وجود دارد که اجرا نمی‌شوند. اگر قوانین فعلی به صورت تمام و کمال اجرا شوند و با کسانی که از آن سرپیچی می‌کند، برخورد شود، لازم نیست طرح‌ها و لوایح جدیدی به مجلس ارایه شود. برخی از نمایندگان مجلس حساسیتی بر اجرای قوانین ندارند.
پس به نظر شما، مشکل اساسی و فعلی کشور جدی نگرفتن قوانین است؟
بله، وقتی قانون‌های قبلی جدی گرفته نشود، قانونگذار مجبور است برای جبران اثرات آن طرح جدیدی به مجلس ارایه کند. وقتی نهادها نسبت به ایجاد شفافیت در ارکان مختلف اقتصادی بی‌توجه باشند، در آن صورت نمایندگان مجلس مجبور به تصویب یک قانون جدی‌تر برای برخورد با متخلفان می‌شوند.
البته در طرحی که به مجلس ارایه شده نیز مشکلاتی وجود دارد. صرف گزارش‌دهی کمکی به ایجاد شفافیت در اقتصاد نمی‌کند. گزارش‌دهی یک امر کلی است باید ساز و کار و محتویات آن به صورت تمام و کمال مشخص شود. بخشی از شفافیت در این است که ببینیم آیا کسانی که مستحق بوده‌اند به واسطه قوانین موجود به حق‌شان رسیده‌اند یا طرح‌ها و تبصره‌ها توانسته است معضل فساد و رانت را حل کند؟
شفافیت ابعاد وسیعی دارد. تمام مواردی که عرض کردم به علاوه بروکراسی عریض و طویل دستگاه‌های دولتی، فساد و رانت را به یک کلاف سردرگم تبدیل کرده‌اند که هر روز پیچیده‌تر می‌شود و ابعادتازه‌ای به خود می‌گیرد.
در حال حاضر دستگاه‌های اجرایی و نهادهای نظارتی برای افزایش شفافیت چه باید بکنند؟
برای افزایش شفافیت باید دو کارانجام داد، اول، کوچک‌سازی بخش دولتی و لزوم توجه به وظایف حاکمیتی است. لازمه این کار تصویب قوانین نیست. دوم، از بین بردن انگیزه‌های فساد است. تا زمانی که قانون حاکم نباشد و ارتباطات حزبی و جناحی بر فعالیت افراد و نهاد‌ها سایه بیفکند، نمی‌توان با رانت مبارزه کرد. لایحه پیشنهادی خوب است، اما در شرایط فعلی کمکی نمی‌کند.
دلیل اینکه تا به امروز بحث جدی در خصوص مبارزه با نهادهایی که شفافیت مالی ندارند، چه بوده است؟
نمی‌دانم باید از مسوولان و نمایندگان پرسید. در چند وقت اخیر، زمان و انرژی مجلسیان به بررسی سیاست‌های دولت و بودجه می‌گذشت و عملا زمانی برای تصویب یا اصلاح قوانین نماند. از طرف دیگر گروه‌های فشار نیز و برخی نمایندگان مجلس، قانون را به درستی اجرا نمی‌کنند یا مانع از وضع قوانین بی‌طرفانه می‌شوند. ضمانت اجرایی داشتن برای یک قانون، خیلی مهم‌تر است. مجلس با شاهراه‌های ایجاد رانت و فساد آشنایی دارد، انتظار می‌رود که مجلس به دنبال بستن این راه‌ها باشد. صرف گزارش‌دهی نمی‌تواند دردی را از زخم فساد بر پیکره اقتصاد کشور، حل کند. این قانون نباید به منزله یک تبلیغ باشد و باید ضمانت اجرایی داشته باشد.
در پایان اگر نکته دیگری هست، اضافه کنید.
شرط مبارزه با فساد، حاکم شدن قانون بر تمام مناسبات کشور است. برای این کار نیاز به افراد با تجربه و دارای صلاحیت است تا زمام اجرایی امور را در دست بگیرند و قوانینی وضع کنند که بی‌طرفانه، پایه‌ای و کلیدی باشد و غیرقابل تغییر تلقی شوند. قوانینی که تضمین‌کننده بقیه سیاست‌ها باشد. از زمان تصویب قانون اساسی، سال‌ها می‌گذرد.
قوانین خوب و کارآمدی در کشور داریم اما کافی نیست و برخی از مفاد آن نیاز به اصلاح و بازنگری دارد.برای ایجاد و حکمرانی شفافیت، باید قدرت‌ها و نهادهای موازی را از طریق اصلاح قانون اساسی حذف کرد. تمام نمایندگان مجلس باید به دور از نفع سیاسی و حزبی، قوانین بی‌طرفانه‌ای وضع کنند.
اعتماد
لینک کوتاه خبر: bzna.ir/000AIi





نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

لاریجانی: مالک تامین اجتماعی کارگران هستند، نه دولت

ظریف: نمی‌توان تنگه هرمز را برای ایران ناامن کرد و برای دیگران امن

کارت سوخت جایگاه‌داران تا مدت محدودی فعال خواهد بود/ اینستکس بدون دریافت پول نفت به درد نمی‌خورد

سالاری: بیشترین نارضایتی مردم در حوزه شهرسازی است

اقتصاد کشور را طی 4 ماه اخیر بدون نفت مدیریت کردیم

ایران در انگلیس اموالی ندارد که بخواهند مصادره کنند

توافق موقت، بهترین گزینه مقابل ایران و 1+4 است

رئیس سابق کمیسیون اقتصادی: سیاست‌ها و برنامه‌های اخیر ارزی هوشمندانه بود/حباب قیمت ارز در حال شکستن است

وزارت بازرگانی باز می‌گردد؟

نابودی 7/8هزار میلیارد تومان سرمایه کشور/ خسارت سیل در جهان در کمتر از 2 دهه 7برابر افزایش یافته است

بانک مرکزی تعیین‌کننده نرخ ارز است / 600 صرافی جزء زیر نظر این بانک فعالیت می‌کنند

فلاحت‌پیشه: آمریکا در ایجاد جنگ روانی نسبت به ایران خلع سلاح شده است

نوسان غیر معقول نرخ دلار زیان‌بار است/ بانک مرکزی مراقب طایفه‌‌های مخرب بازار باشد

قضاوت درباره اینستکس زود است/ اینستکس باید بانک مرکزی اروپا را با خود همراه کند/ ایران از طریق سیستم‌های مبادله‌ای، اقتصاد خود را نجات دهد

اسلامی: ساخت و سازها باید از دست سوداگران مسکن خارج شود

ترامپ به دنبال حمله محدود است؛ نه جنگ/ پاریس نقطه کانونی کاهش تنش میان تهران- واشنگتن

سیگنال‌های مهم همتی برای بازار ارز

نرخ واقعی ارز، نرخ بازار آزاد است

غذای 15‌میلیون نفر در سطل زباله!

زمینه‌های شکل‌گیری «رانت»

یک راهکار ساده برای جلوگیری از ایجاد تورم

چینی‌ها برای آزاد کردن پول‌های خودمان 15 درصد کارمزد می‌گیرند!/ واردات به سختی و با کندی انجام می‌شود/ از وزارت بهداشت شکایت کرده‌ایم

قیمت اجناس متناسب با نرخ ارز کاهش پیدا نکرده است/ ستاد تنظیم بازار نظارت کند

وضع و معافیت مالیاتی جدید نیازمند حکم قانونگذار است/ تلاش کارکنان سازمان مالیاتی برای وصول عادلانه مالیات شایسته تقدیر است

چرا تخم مرغ گران شد؟

ژاپن شریک تجاری تهران نیست/ مسافت زیاد و گران بودن کالا علت پایین بودن حجم تجارت دو کشور

مکانیزم ماشه قابل اجرا نیست/ توقیف نفتکش ارتباطی با مبادله زاغری ندارد

انگلیسی‌ها آغازگر ناامنی در دریاها هستند و تبعات آن را درک خواهند کرد/نمی‌پذیریم غنی سازی برای دیگران خوب و برای ایران بد باشد

دولت نگاهی جامع و استراتژیک به بودجه داشته باشد/ مکانیزم فروش طرح‌های عمرانی ساده می‌شود

باید به دنبال درآمدهای غیر نفتی باشیم

جعفرزاده: دولت هرچه سریع‌تر لایحه ممنوعیت بیت‌کوین را تدوین کند

تحریم‌ها فرصت طلایی برای بهره‌مندی از ظرفیت بالقوه مالیات است/ ثمرات پرداخت مالیات مشارکت در توسعه و پیشرفت و آبادانی کشور است

چرا دولت یارانه نقدی پردرآمدها را حذف نمی‌کند؟

نسخه شفابخش برای نصف شدن قیمت مسکن

آذری جهرمی: شرکت زیرساخت باید به شرکت‌ها جریمه بدهد

استاندارد‌های 85گانه خودرو اجرا خواهد شد/ حذف برخی خودروها از چرخه تولید

چرخه تولید زیان‌‍‌ده خودروسازی‌ها درحال تکرار است/ رکودکامل صنعت خودرو با ادامه روند فعلی

پیش‌بینی‌ مسیر حرکت دلار در هفته آینده

سهم استارت‌آپ‌ها در صنعت نفت

دولت تسهیلات را در ساخت‌وساز مسکن هزینه کند/ آمارهای بانک مرکزی با واقعیت بازار مسکن مطابقت ندارد

اداره بنگاه‌های اقتصادی در شرایط کنونی بسیار سخت شده است/ دولت پشتیبان صنعت و معدن است

پنج هزار بیکار ایرانی امسال به کانادا، استرالیا و دانمارک اعزام می‌شوند

بازارهای مالی ایران چقدر در جهان تاثیرگذارند؟

سهم 25درصدی اشتغال روستایی از اشتغالزایی کل کشور/ بیشترین اشتغالزایی مربوط به کدام سال است؟

ضرورت شناسایی فعالیت‌های سوداگرانه و وضع مالیات/ راهکارهای غیرجذاب کردن فعالیت‌های غیرمولد

برخی کالاها توجیه‌پذیری برای قاچاق ندارند/ مناطق آزاد کارایی خود را از دست نداده‌اند

ضرورت پرداخت 15هزار میلیارد تومان وام به دو شرکت خودروسازی/ دولت خصوصی‌سازی را جدی بگیرد

تسریع در روند بازسازی مناطق سیل‌زده/ افزایش تنخواه گردان خزانه از 3به 5.5درصد بودجه عمومی دولت

تحریم‌های جدید آمریکا از روی استیصال است

تعریف نقشه راه، اولین گام برای توسعه صادرات غیرنفتی است/ در بازارهای هدف تنوع ایجاد نکردیم/ اجماعی روی برنامه‌ها نداریم