بازار آریا

آخرين مطالب

دلار در ایران، دلار در ترکیه مقالات اقتصادي

دلار در ایران، دلار در ترکیه

  بزرگنمايي:

بازار آریا - ناظر اقتصاد : در ماه‌های اخیر که در ایران، تب تحریم و افزایش قیمت دلار ، باعث شد اقتصاد ما آب و روغن قاطی کند، در ترکیه نیز لیره رفته‌رفته ارزش خود را در برابر دلار امریکا از دست داد و روز به روز دلار گران‌تر شد. اما چرا گران شدن دلار در ایران چنین غوغاها و نگرانی‌هایی به دنبال آورد اما در ترکیه موجب چنین وضعیتی نشد؟
نگرش ملی ما و نگرش ملی ترک‌ها
در سالیان و حتی در دهه‌های اخیر، به اندازه کافی در مذمت هر نوع از ناسیونالیسم به اندازه کافی مطلب نوشته شده است. در اندیشه‌ها و باورهای اسلامی، غالبا ارجاع به آیات سوره مبارکه حجرات و دیگر آیات قرآن ارجاع داده شده و بر اهمیت مفهوم والایی به نام امت واحده تاکید شده است. در رویکردهای جدید نیز، با تاکید بر جهانی‌گری و جهان‌وطنی و پیش از آن نیز تاکید بر سوسیالیسم و بسیاری از ایده‌های دیگر، همواره تلاش شده تا ناسیونالیسم و باور ملی‌گرایانه، همچون یک بیماری مهلک و یک سم خطرناک جلوه داده شود. اما شاید در این مسیر، ما به شکل اغراق‌آمیز و افراطی جلو رفته‌ایم! شاید در چهار دهه اخیر در جمهوری اسلامی، بسیار اغراق‌آمیزتر و بیشتر از حد نیاز و ضرورت، به ملی‌گرایی تاخته‌ایم و گمان کرده‌ایم که صرف تاکید و توجه بر اندیشه و تربیت دینی، رفتارهای فردی و اجتماعی ما را تبدیل به ساروج و ملات مستحکمی می‌کند، برای آنکه هر خشتی، همواره جزئی از دیوار باشد. اما شواهد و ظاهر امر نشان می‌دهد که دست‌کم در مورد اقتصاد ملی و دغدغه‌های مرتبط با سرمایه و منافع ملی و اجتماعی، نه تنها افراد، بلکه سازمان‌ها و نهادها نیز، منفعت و سود «خود» را بر مفهوم بزرگ‌تری به نام «منافع ملی» و «سود جمعی» ترجیح می‌دهند. مصداق و استدلال می‌خواهید؟ همین صفوف طولانی برابر صرافی‌ها برای خرید دلار! کم نبودند شهروندانی که در این کشور، همه پول و ثروت خود را تبدیل به دلار و سکه و طلا کردند. اما در ترکیه چه؟ آیا در آنجا نیز چنین شد؟ خیر. نه آمار و ارقام و نه اخبار و احوال، مبین چنین چیزی نیست. با آنکه در یک سال اخیر ارزش دلار امریکا در ترکیه همواره بیشتر و بیشتر شده، اما مردم ترکیه برای خرید دلار در صف نایستادند و ثروت خود را به طلا و سکه جمهوری و دلار و ارزهای دیگر تبدیل نکردند. اگر هم چنین چیزی بود، دست‌کم حرص و شتاب و آمار و ارقام آن، مطلقا اندازه ما نبود. چرا؟ کجای کار می‌لنگد؟ آیا مساله فقط به ثبات اقتصادی ترکیه، درآمد ٣٠میلیارد دلاری از توریسم، درآمد کلان از تجارت و آزادی‌های نسبی فردی و اجتماعی و سیاسی و رسانه‌ای ربط دارد؟ در پاسخ باید گفت: خیر. همه اینها نقش دارد. اما فقط اینها نیست. عامل دیگری نیز هست. یک عامل مهم به نام عِرق ملی و علاقه به رشد و شکوفایی اقتصاد ملی کشور و نشان دادن واکنش منفی به رفتار دونالد ترامپ و دولت امریکا.
آن دسته از شهروندان ترکیه که برای نشان دادن خشم خود نسبت به تهدید و تحریم‌های بیان شده از سوی امریکا در برابر دوربین رسانه‌ها، دلار آتش زدند، یک اقلیت کم‌شمار، مرفه بی‌درد و تافته جدابافته نیستند و اتفاقا در جامعه ترکیه، نگرش‌ ضدامریکایی، بی‌مشتری نیست اما تفاوت اینجاست که در چنین مقطع تاریخی و سیاسی حساسی، آن شهروند ترکیه‌ای، در حمایت از اقتصاد ملی و دولت خود، کاری به پرچم امریکا ندارد اما دلار آتش می‌زند و اوج خشم خود را به این شکل، نشان می‌دهد. اما در کشور ما، در کنار آن دسته و گروه قابل توجه و پرشماری که نگرش ملی و دلسوزی ملی دارند، شهروندان دیگری نیز هستند که از چنین فرصتی استفاده می‌کنند تا نه تنها ریالی از مال و دارایی آنها کاسته نشود، بلکه اگر دست دهد، سرمایه و ثروت جدیدی پیدا کنند. هموطنی که موجر است در گام اول، فی‌الفور مبلغ رهن و اجاره را بالا می‌برد، آن یکی که سرمایه و پس‌اندازی در بانک دارد، خانواده و افراد فامیل را مامور می‌کند تا فورا برایش دلار و سکه بخرند، دیگری چند کیسه برنج و چند حلب روغن به خانه می‌آورد و… الخ. روراست باشیم و تعارف نکنیم. چنین رفتارهای فرصت‌طلبانه‌ای در جامعه ما و در شهروندان ما به وفور دیده می‌شود و چنین چیزی قطعا به اقتصاد این کشور آسیب می‌زند.
آن شهروند نازنینی که حساب و کتاب می‌کند که مثلا با یک سفر فرمالیته خارجی، از محل تبدیل ارز مسافرتی به ارز قاچاق، چند میلیون به دست می‌آورد، دلسوزی ملی ندارد و چیزی به نام منافع ملی و سود همگانی برایش مهم نیست. اما آیا همه تقصیر را باید بر گردن همین بخش فرصت‌طلب جامعه انداخت؟ هزار البته خیر. در این کشور، میلیون‌ها ایرانی دلسوز و قانع و وطن‌پرست هم داریم که اهل سوءاستفاده و احتکار و مال‌اندوزی دیوانه‌وار نیستند. اما آیا دولت، مسوولان و تیم اقتصادی ما هم، مانند ترکیه‌ای‌ها عمل می‌کنند؟ آیا روحانی هم حاضر است هر روز در میدانی و خیابانی و هر بار به بهانه‌ای با مردم صحبت کند و وقایع را با آنها در میان بگذارد و مشاورین اقتصادی جوان، دانشمند و توانمند را جذب کند و از حمایت بخش خصوصی هم برخوردار شود؟ آیا سیستم رسانه‌ای ما هم مانند شبکه گسترده روزنامه‌ها و رادیو و تلویزیون‌های بخش خصوصی ترکیه، می‌توانند آرامش و اعتماد مردم را حفظ کنند؟ خیر. متاسفانه خیر . در همین کشور نازنین ما ایران، گذشته از افراد و شهروندان عادی، ده‌ها شرکت دولتی و بانک و نهادها و موسسات دیگر نیز داشتیم و داریم که با پیش‌خرید ده‌ها هزار سکه بهار آزادی و احتمالا اندوختن دلار و یورو، بر این آتش بنزین ریختند و در همین حال، در بحث واردات خودرو و استفاده از ارز دولتی برای واردات کالاهای اساسی، صدها فرد، شرکت و نهاد، به اقتصاد این کشور و به جامعه و مردم ما آسیب زدند تا از این نمد، کلاه گرم و نرمی بر سر نهند. پس پیش از هر چیز این ساختار مدیریتی، باید خود را ترمیم کند و بیش از این، هواپیمای عظیم این کشور را به سیستم اتو پایلوت، قضا و قدر و آزمون و خطا نسپارد.





نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

وقت «اشباع» در بازارها؟

ایران بازیگر اصلی ثبات‌ساز در خاورمیانه

اعداد لایحه بودجه غیرواقعی است!

موانع کمپین فشار علیه ایران

درصد رشد اقتصاد ایران در مدت 14 سال

بهترین و بدترین ها در توسعه انسانی

یکه‌تازی خودرویی‌ها در بورس تهران / ساعت 16 دیروز دلار 11 هزارو 400 تومان قیمت خورد

«تومان» حریف تورم می شود؟

حیات و ممات استارتاپ ها در ایران

منازعه آماری در فاز مکتوب

بازار متشکل معاملات ارزی در مراحل نهایی؟

چهره تازه فقر

کدام بخش‌ها از درآمد نفتی ایران سهم می‌برند؟

آمار اشتغال به روایت روحانی

تصویری از شاغلان فقیر

سیگنال هشدار از صادرات

کدام کالا یک ساله 2000 درصد گران شد؟

اقتصاد کشاورزی: جغرافیای زراعی کشور

بررسی اجمالی لایحه بودجه 98

3 سناریوی قیمت نفت خام برای بودجه 98

بررسی فیل‌ های سفید اقتصاد ایران!

مدیریت نقدینگی در ایران

جهت‌یابی اقتصاد با بودجه 98

انواع روش‌های صادرات

واکاوی سه متغیر کلیدی اقتصاد کلان

معمای رشد و کمبود نقدینگی

جایگاه ایران در شاخص تاب‌ آوری جهانی 2018

قدرت تقاضا؛ مانع کاهش قیمت کالا

ریشه ها و زمینه‌های گسترش اقتصاد سیاه در ایران

اقتصاد ایران چگونه در تله رکود تورمی گرفتار شده است؟

شاخص جهانی نوآوری 2018؛ انرژی برای همه

چشم انداز جالیزکاری در ایران: آبیاری تحت فشار یا گلخانه؟

قیمت خودرو امروز 1397/09/26|کاهش 1 تا 4 میلیون تومانی قیمت‌ها

بودجه 98 دو سقفی می‌شود؟

تجربیات موفق صنایع خلاق (بخش اول: کره‌جنوبی، آلمان)

انواع روش‌های صادرات

درآمدی بر مدل کسب و کار بانکداری سبز

جایگاه ایران در شاخص تاب‌ آوری جهانی 2018

روند 3 متغیر کلیدی اقتصاد کلان

چگونه معامله کنید تا سرمایه اولیه را از دست ندهید ؟

اقتصاد کشاورزی: جغرافیای دامداری

شاخص سهولت انجام کسب و کار در سال 2019

شاخص جهانی نوآوری 2018؛ انرژی برای همه

روند سرمایه‌گذاری‌های صورت گرفته در شرکت‌های نوپای حوزه خدمات مالی

تجربیات موفق صنایع خلاق (بخش اول: کره‌جنوبی، آلمان)

صنایع خلاق و چارچوب‌های آن

چه کسانی از ممنوعیت واردات خودرو سود می برند؟

پیشنهاد جایگزینی گرانی ارز در بودجه 98

نقدی بر رویکرد تحقیق و توسعه در ایران

اقتصاد فوتبال