بازار آریا

آخرين مطالب

تاثیر کسری بودجه دولت بر تحولات بازار ارز اقتصاد ايران

تاثیر کسری بودجه دولت بر تحولات بازار ارز

  بزرگنمايي:

آریا بازار - دولت نباید برای ثبات بازار ارز تنها چشم به مذاکرات هسته‌ای داشته باشد بلکه باید بداند که بخش مهمی از ثبات بازار ارز در گروی رفتار مالی دولت است.
به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از ایبنا، افزایش نرخ ارز در ماه‌های اخیر که عمدتا به دلیل چالش‌های سیاسی با آمریکا و عدم پایبندی به الزامات FATF به وقوع پیوست نباید ما را از این نکته غافل کند که تحولات سیاسی فقط می‌تواند بخشی از تغییرات نرخ ارز و آن هم در افق کوتاه‌مدت را توضیح دهد. اما بخش دیگر تغییرات نرخ ارز در کوتاه‌مدت و همچنین تمامی تغییرات نرخ ارز در بلندمدت تابع عوامل اقتصادی است. در واقع، حتی اگر هیچ شوک سیاسی منفی اتفاق نیفتد و الزامات FATF نیز از سوی ایران رعایت شود باز هم مناشی اقتصادی کافی برای افزایش مداوم نرخ ارز در ایران وجود دارد که از این بین، تداوم کسری بودجه دولت در طول سالیان متمادی، یکی از مهم‌ترین مناشی اقتصادی افزایش نرخ ارز محسوب می‌شود.
مطابق قانون برابری قدرت خرید، تغییرات نرخ ارز در بلندمدت تابعی از شکاف تورم داخل و خارج کشور است. تداوم بالاتر بودن نرخ تورم ایران نسبت به شرکای تجاری کشور در طول سالیان متمادی سبب می‌شود تا نرخ ارز در طول زمان روند صعودی به خود بگیرد و در مواقعی که درآمدهای نفتی کشور به اندازه کافی محقق نمی‌شود افزایش نرخ ارز با سرعت بیشتری اتفاق می‌افتد. بنابراین تغذیه‌گاه بلندمدت افزایش نرخ ارز در ایران، بالا بودن نرخ تورم است که گریزی از افزایش‌های آتی در نرخ ارز باقی نمی‌گذارد.
به این ترتیب فقط زمانی می‌توان به کنترل روند صعودی نرخ ارز در بلندمدت امیدوار بود که نرخ تورم به طور دائمی در سطوح پایین قرار بگیرد. به همین دلیل است که برخی اقتصاددانان درمان پایدار صعود نرخ ارز را در پذیرش رژیم هدف‌گذاری تورم جستجو می کنند. رژیم هدف‌گذاری تورم به دنبال خشکاندن ریشه‌های نهادی بالا بودن نرخ تورم است و بلاشک یکی از این ریشه های نهادی، تداوم کسری بودجه دولت و روش‌های تامین مالی آن است.
به این دلیل که دولت ایران در اکثر سال‌های پس از انقلاب با کسری بودجه مواجه بوده، ناچار شده تا روش‌های متنوع تامین مالی کسری بودجه را امتحان کند. استقراض از بانک مرکزی، استقراض از شبکه بانکی و استفاده از حساب ذخیره ارزی روش‌هایی هستند که به صورت غیر مستقیم و از کانال رشد پایه پولی و نقدینگی منجر به افزایش تورم شده‌ و واگذاری شرکت های دولتی و واگذاری اوراق بدهی دولتی به صورت مستقیم و از کانال تغییر در ترکیب نقدینگی به افزایش تورم دامن زده‌اند.
مکانیسم تغییر در ترکیب نقدینگی به این ترتیب است که سپرده‌های بلندمدت بخش خصوصی تبدیل به حجم پول شده و صرف خرید شرکت‌های دولتی و اوراق بدهی می‌شود و با تغییر در ترکیب نقدینگی، به نیروی محرکی برای خلق تورم تبدیل می‌گردد. بنابراین تمامی روش‌های تامین مالی کسری بودجه، چه مستقیم و چه غیر مستقیم، به افزایش تورم دامن زده و با تغذیه شکاف تورم داخل و خارج، پتانسیل لازم برای افزایش نرخ ارز در بلندمدت را ایجاد می‌کند.
علاوه بر تاثیر کسری بودجه بر نرخ ارز در بلندمدت، رفتار کسری بودجه می‌تواند در کوتاه‌مدت نیز نرخ ارز را تغییر دهد. پژوهشی که اخیرا توسط نگارنده این سطور با همکاری دکتر وهاب قلیچ به انجام رسید نشان می‌دهد که در کوتاه مدت، کسری بودجه تاثیر مثبت و معناداری بر نرخ ارز بازار آزاد دارد.
توجیه این یافته این است که افزایش رشد کسری بودجه به بازار آزاد ارز سیگنال می‌دهد که وضع مالی دولت در حال وخیم شدن است و ممکن است دولت تصمیم بگیرد با استقراض از بانک مرکزی و شبکه بانکی، و یا فروش گران‌تر ارز به بازار آزاد، کسری بودجه خود را تامین مالی کند که مشاهدات آماری نشان می‌دهد نرخ ارز در واکنش به این سیگنال‌ها جهت صعودی به خود می‌گیرد.
بنابراین آثار کسری بودجه دولت محدود به آثار این کسری بر متغیرهای اقتصاد کلان نیست بلکه فعالان سایر بخش‌های اقتصاد (نظیر بازار ارز) نیز روند تحولات کسری بودجه را رصد کرده و در شکل دهی روند قیمت دخیل می‌کنند. بنابراین اولا، چون افزایش کسری بودجه دامنه‌ی وسیعی از متغیرهای اقتصادی را درگیر می‌کند، دولت باید با احتیاط بیشتری کسری بودجه را افزایش دهد و کیفیت هزینه‌کرد کسری بودجه را نیز افزایش دهد. ثانیا، دولت نباید برای ثبات بازار ارز تنها چشم به مذاکرات هسته‌ای داشته باشد بلکه باید بداند که بخش مهمی از ثبات بازار ارز در کوتاه‌مدت و بلندمدت در گروی رفتار مالی دولت است.




نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

مشکل واریز 700میلیارد تومان بودجه مترو حل شد/ احتمال تاخیر تدوین بودجه97 شهرداری تهران

واریز پول بسته‌های غذایی به حساب حقوق کارکنان

کاهش 22درصدی پروازها در ماه مهر

قیمت سکه، طلا و دلار امروز 21 آبان

قیمت هر بشکه نفت به 120 دلار می‌رسد؟

ارزش سهام عدالت: 13 میلیون تومان!

پژو206 صندوق‌دار 72 میلیون تومان شد

قیمت طلا به کمترین رقم یک ماه گذشته رسید

پرواز کیش- تهران دچار نقص فنی شد

واکنش ظریف به افشای طرح عربستان برای ترور سردار سلیمانی /از قبل اطلاع داشتیم /دنیا چشمانش را باز کند

هشدار روسیه درباره درگیری های نظامی در نوار غزه

دردسر اخراجی‌های جدید برای استقلال و شفر

توانیر: تحریم ها اثری بر صنعت برق کشور ندارد

ارتباط بانک مرکزی ایران با سوئیفت قطع شد

بانک مرکزی: سوئیفت نقشی در نگهداری حساب‌ها و تسویه ارزی ندارد /خللی در مبادلات ارزی ایجاد نمی شود

ببینید افزایش قیمت دلار چه بر سر مردم آورد/عکس

رقیب انتخاباتی مرکل در تهران به دنبال چیست؟

اروپا خواستار کمک بشر دوستانه به مردم یمن شد

حضور زنان بدون سیبیل در ورزشگاه

ماجرای حمله 5 جوان به دو طلبه با چاقو

عکس تولد خانم بازیگر معروف در کنار دخترش

تصویر دیدنی از پیاده روی رهبران جهان و همسرانشان

​خرید و فروش سکه به کف رسید​

ناتو به دنبال افزایش موشک های هسته‌ای خود است؟

تصاویر گربه های مومیایی شده از دوران فراعنه مصر

در دیدار بشار اسد و دستیار ظریف چه گذشت؟

کدخدایی : نباید از نظارت استصوابی مترسک بسازیم

حمله توئیتری دونالد ترامپ به دموکرات ها

شکنجه شدید فعال زن اماراتی در زندان ولیعهد ابوظبی

پس گرفتن یک جایزه معتبر جهانی از رهبر میانمار

داستان زندگی ما در این نقطه «ناتمام» ماند/تصاویر

ترامپ: قیمت نفت باید باز هم پایین‌تر بیاید

فوتبالیست زن استرالیایی محجبه شد+عکس

رانت بزرگی که مهدی تاج به فردوسی پور داد

رایزنی های ضدایرانی جان بولتون در امارات

اتوبوس آقای خاص را غرق کردند!/عکس

چالش جدید دولت روحانی؛ انتخاب 14 استاندار جدید

مقایسه درآمد نفتی دولت روحانی و احمدی‌نژاد

گزارش روزانه بورس | 21 آبان 97

عرضه دومین مرحله نفت خام سبک در بورس

اختلاف نظر کارشناسان و سرمایه گذاران درباره روند قیمت طلا

ارزانکده‌ها پولشویی می‌کنند!

عربستان از آمریکا بازی خورد/ بازار نفت 180درجه‌ چرخید

خرید خانه 300میلیون تومان وام می‌خواهد/ تسهیلات فعلی بخش اندکی از قیمت مسکن را پوشش می‌دهد

واردات برنج کاهش یافت

نامه سرگشاده گندمکاران به روحانی

توافق عراق و شورون برای آغاز توسعه میادین نفتی

شورای نگهبان مغایرت‌های قانونی لایحه حفاظت ازخاک رابررسی می‌کند؟

آینده شهرنشینی در سال 2050

کاهش قیمت در پی واکنش اشتباه بازار نفت است