بازار آریا

آخرين مطالب

کاهش 80 درصدی قدرت خرید مردم در 8 ماه گذشته / اقتصاد ایران سکته زد مقالات توليد و تجارت

کاهش 80 درصدی قدرت خرید مردم در 8 ماه گذشته / اقتصاد ایران سکته زد

  بزرگنمايي:

آریا بازار - فرصت امروز : نااطمینانی فضای اقتصاد ایران را فرا گرفته است. پس از آنکه برجام موجب گشایش های سیاسی و اقتصادی در سال های گذشته برای ایران شد، حالا با خروج آمریکا از برجام و شکافی که میان دو سوی آتلانتیک درباره ادامه برجام اتفاق افتاده است، به نظر می رسد حیات برجام به خطر افتاده و یا باید با اقتصاد بدون برجام راه را ادامه داد یا در این مسیر به همراهی اروپا تکیه کرد. هرچه هست، این فضای نااطمینانی و بی اعتمادی به آینده اقتصاد ایران، تبعات زیادی دارد و باید هرچه زودتر استراتژی مشخصی در این باره اتخاذ کرد.
به عنوان نمونه، اتفاقی که در ابتدای امسال در بازار ارز افتاد، باعث شده در هشت ماه اخیر ارزش پول ملی و قدرت خرید مردم 80درصد کاهش پیدا کند، این در حالی است که سال 96 در حال نزدیک شدن به قدرت خرید سال 90 بودیم، اما با این وضعیت اگر هیچ عامل مخرب دیگری بر اقتصاد کشور تأثیر نگذارد شاید 10 سال دیگر قدرت خرید مردم به قدرت خرید سال 90 برسد.
در همین زمینه، وحید شقاقی، اقتصاددان معتقد است که جنگ ارزی به مراتب از جنگ نظامی خطرناک تر است. به اعتقاد او، ارز یکی از مهم ترین متغیرهای هر اقتصادی است؛ این متغیر در حدی اهمیت دارد که می توان با ایجاد بحران ارزی یک کشور را به طور نامحسوس و حتی مخرب تر از جنگ نظامی نابود کرد.
شقاقی در گفت وگو با ایسنا، با تشریح اثرات خطرناک تر جنگ ارزی نسبت به جنگ نظامی گفت: در جنگ نظامی مردم حضور دشمن را می بینند اما در جنگ ارزی دشمن به صورت چراغ خاموش و بدون اینکه مردم متوجه شوند می تواند یک کشور را ساقط و نظام اقتصادی را تغییر دهد؛ این موضوع اهمیت ارز در اقتصاد را نشان می دهد.
او در خصوص وضعیتی که این روزها در متغیر ارزی کشور وجود دارد، توضیح داد: کاهش ارزش پول ملی در برابر ارزهای خارجی چون دلار و یورو، هم نتیجه سیاست های بین المللی و فراملی است و هم از عوامل درونی ناشی می شود.
این استاد اقتصاد دانشگاه خوارزمی با بیان اینکه اقتصاد ما از گذشته در برابر این مسئله ضربه پذیر و شکننده بوده است، خاطرنشان کرد: اقتصاد ایران در سال 91 با یک جنگ ارزی شدید مواجه شد و پس از فشار بر منابع ارزی، قیمت دلار از 1100 تومان به 3700 تومان افزایش پیدا کرد.
شقاقی افزود: در نتیجه این وضعیت تورم به بالای 35 درصد رسید؛ قدرت خرید مردم به شدت کاهش پیدا کرد و رشد اقتصادی کشور منفی 6.8 درصد شد؛ تبعات آن وضعیت هنوز هم ادامه دارد، طوری که قدرت خرید مردم به قدرت خرید سال 90 نرسیده و در روزهای اخیر حتی دوباره رو به کاهش گذاشته است.
60 درصد تجارت ایران با 4 کشور است
او ادامه داد: تجربه جنگ ارزی آن سال به ما نشان داد که کشور آمریکا از طریق دفتر کنترل دارایی های خارجی (اوفک) نقشه ارزی ایران را شناخته و بر همان اساس به متغیر ارزی ما ضربه می زند.
این استاد اقتصاد دانشگاه خوارزمی با بیان اینکه متأسفانه نقشه ارزی ایران بسیار ضعیف است، تصریح کرد: آمریکا از طریق اوفک می دانست که صادرات پتروشیمی ما به چند کشور محدود می شود و ما در چند نقطه از دنیا بستانکار ارز می شویم؛ آنها حتی می دانستند که بین 50 تا 70 درصد از مصرف ارز ما در امارات به خصوص دوبی خلاصه می شود.
وی فقدان تنوع در شرکای تجاری و اقتصادی خارجی را یکی دیگر از عوامل ضعف نقشه ارزی کشور عنوان کرد و گفت: بین 50 تا 60 درصد واردات و صادرات ما فقط به چهار کشور محدود می شود؛ این عدم تنوع شکنندگی اقتصاد ما را بالا برده است.
شقاقی یکی دیگر از عوامل ایجاد مشکل در متغیر ارز کشور را از ناحیه صادرکنندگان پتروشیمی دانست و گفت: صادرات پتروشمی در تأمین ارز کشور نقش زیادی دارد اما متأسفانه در سال های اخیر صادرکنندگان پتروشیمی ارز حاصل از فروش را به کشور وارد نکرده و در حساب های خارجی نگه داشتند.
سال 1407 قدرت خرید مردم مشابه قدرت خرید سال 1390 می شود
این استاد اقتصاد دانشگاه خوارزمی ادامه داد: با وجود همه این تجربه ها و علم به ضعف نقشه ارزی کشور و تهدیدات ناشی از عدم تنوع در شرکای تجاری، کشور ما باز در سال های 96 و 97 به وسیله همان عوامل محرک قبلی دچار چالش ارزی شد و امروز کار به جایی رسیده که دلار از 3500 تومان به 6800 تومان رسیده است.
وی افزود: این افزایش قیمت دلار، باعث شده طی هشت ماه اخیر ارزش پول ملی و قدرت خرید مردم 80 درصد کاهش پیدا کند، این در حالی است که سال 96 در حال نزدیک شدن به قدرت خرید سال 90 بودیم اما با این وضعیت اگر هیچ عامل مخرب دیگری بر اقتصاد کشور تأثیر نگذارد شاید 10 سال دیگر قدرت خرید مردم به اندازه قدرت خرید سال 90 برسد.
شقاقی این وضعیت را به سکته اقتصادی تعبیر کرد و گفت: در سکته اول که سال 91 رخ داد ارزش پول ملی 200 درصد کاهش یافت و در سکته دوم که اخیراً رخ داده ارزش پول ملی 80 درصد افت کرد. این دو سکته دلایل مشابهی داشت اما متأسفانه ما از تاریخ درس عبرت نمی گیریم.
شقاقی به اهمیت نسبت نقدینگی به تولید ناخالص داخلی در اقتصاد کشورهای مختلف اشاره کرد و با بیان اینکه یکی دیگر از دلایل وضعیت امروز اقتصاد به همین شاخص مربوط می شود، افزود: معمولاً بعد از انقلاب این نسبت در ایران بین 50 تا 60 درصد بود اما اکنون به 110 درصد رسیده است؛ این وضعیت مانند ابری باران زاست و باید در جایی ببارد و امروز در بازار سکه ، خودرو و مسکن باریده است.
وی با بیان اینکه معمولاً در اقتصاد جهانی نسبت نقدینگی به تولید ناخالص داخلی بین 60 تا 70 درصد است، گفت: رسیدن این نسبت به 110 درصد برای اقتصاد ما بد است چون به دلیل ضعف نظام مالی و بانکی نمی توانیم نقدینگی را به سمت تولید ببریم و همین باعث سرگردانی مخرب نقدینگی می شود.
نسبت نقدینگی به تولید به مرز هشدار رسیده است
این استاد اقتصاد ادامه داد: امروز نسبت نقدینگی به تولید ناخالص داخلی در ایران به مرز هشدار رسیده است و طرف تقاضای ارز را تحریک می کند، در حدی که می تواند هر بازاری را منفجر کند، بنابراین هر طور شده باید این نقدینگی به سمت تولید برود یا اینکه در حساب های سپرده بلندمدت با جریمه بالا برای برداشت، منجمد شود تا دارنده نقدینگی در هر زمان ممکن برای برداشت نقدینگی اراده نداشته باشد.
وی از عدم مدیریت ارز در کشور از طرف متولی عرضه ارز نیز انتقاد کرد و گفت: تراز گردشگری و تراز تجاری کالاهای غیرنفتی ایران منفی است؛ قاچاق کالا نیز حجم بسیاری از ارز کشور را خارج می کند؛ مثلاً سال گذشته تراز گردشگری ما منفی 10 میلیارد دلار برآورد شد یا اینکه میزان قاچاق کالا 15 میلیارد دلار اعلام شد؛ تراز تجاری کالاهای غیر نفتی نیز 7 میلیارد دلار بود.
شقاقی خاطرنشان کرد: این یعنی سال گذشته بیش از 30 میلیارد دلار ارز از کشور خارج شده است؛ بخشی از وضعیت امروز کشور به همین دلیل است.
شقاقی با بیان اینکه امروز حفظ منابع ارزی برای ایران حیاتی است، تصریح کرد: سال گذشته 2.5 میلیون ایرانی به ترکیه سفر کردند؛ اگر هر نفر به طور متوسط هزار دلار با خود از کشور خارج کرده باشد یعنی 2.5 میلیارد دلار ارز از دست رفته است؛ ما نباید به این راحتی اجازه دهیم منابع ارزی از کشور خارج شود.
جلو نشت ارز را بگیریم
وی با بیان اینکه در این زمان سخت باید به تصمیمات سخت تن بدهیم و جلو نشت ارز را بگیریم، تصریح کرد: امروز 50 درصد از واردات ما باید حذف شود؛ سبک زندگی مصرفی مردم باید تغییر کند چون مجبوریم این تغییر را به وجود آوریم و فقط به واردات کالاهای بسیار ضروری مبادرت کنیم.
این استاد اقتصاد دانشگاه خوارزمی با تأکید بر مدیریت سختگیرانه ارزی در شرایط کنونی خاطرنشان کرد: صادرکنندگان پتروشیمی نیز باید ارز حاصل از فروش محصولات را به کشور وارد کنند و از طرف دیگر با قاچاق هم برخورد جدی صورت گیرد.
وی با اشاره به بعد خارجی اقدمات لازم برای بهبود شرایط اخیر نیز گفت: نقشه ارزی ایران باید تغییر کند و شرکای تجاری ما باید متنوع شوند؛ اینکه 70 درصد مصرف ارز ی ما در امارات باشد ما را گرفتار خواهد کرد.
تورم ناشی از افزایش قیمت دلار در راه است
شقاقی مجدداً به کاهش 80 درصدی ارزش پول ملی پس از افزایش اخیر قیمت ارز اشاره و اعلام کرد: هر کاهشی در پول ملی تورم به دنبال دارد و تورم ناشی از این کاهش 80 درصدی هنوز به اقتصاد کشور وارد نشده است، بنابراین پیش بینی می شود تا پایان امسال تورم به بالای 30 درصد برسد، از همین رو باید تدابیر لازم برای این موضوع نیز اتخاذ شود.
وی در پاسخ به اینکه آیا خروج آمریکا از برجام و بازگشت سه ماهه و شش ماهه تحریم ها می تواند به بحرانی تر شدن شرایط اخیر دامن بزند یا خیر، تصریح کرد: برای این موضوع می توان چند سناریو عنوان کرد؛ یکی اینکه اروپا در مقابل فشارهای آمریکا مقاومت کرده و در برابر ایران انعطاف نشان دهد و بانک های دولتی سرمایه گذار و شرکت های با ماهیت دولتی اروپایی با ایران همکاری کنند و همچنین نفت ایران را بخرد.
شقاقی افزود: روند موجود موید سناریو اول نیست چون اتحادیه اروپا امروز در موضع ضعف قرار دارد؛ از طرف دیگر تجارت بالایی بین اروپا و آمریکا برقرار است؛ اروپا سالانه 440 میلیارد دلار صادرات به آمریکا و 270 میلیارد دلار واردات از این کشور دارد و این یعنی تراز تجاری اروپا با آمریکا مثبت 170 میلیارد دلار است و قطعاً تمایلی به از دست دادن این امتیاز ندارد. از طرف دیگر شرکت های اروپایی هم تحت سیطره دولت های اروپایی نیستند و زیر بار تحریم آمریکا نمی روند، بنابراین سناریو فوق خیلی محتمل نیست.
شقاقی، دومین سناریو را به همکاری روسیه و چین عنوان کرد و گفت: همکاری این دو کشور به خصوص چین برای رفع چالش های ارزی و صادراتی و وارداتی ناشی از بازگشت تحریم ها اهمیت زیادی دارد، بحثی که در این سناریو نیز مطرح است کم لطفی ایران به چین پس از برجام و تمایل شدید به سمت اروپاست و سؤال اینجاست که آیا چین این همکاری را با ایران انجام می دهد یا خیر.





نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

قیمت طلا و قیمت سکه در بازار امروز تهران 98/02/29

قیمت دلار و قیمت ارز در بازار امروز تهران 98/02/29

قیمت خودرو در بازار کشور - 98/02/29

تکمیل زنجیره اعتماد، با گشایش اعتبار اسنادی داخلی بانک پاسارگاد

ضرر آلومینیومی‌ها از جنگ تجاری جهانی

هواوی و سامسونگ به دعوای حقوقی چندین ساله خود خاتمه دادند

چرا مهاجران ایرانی به کشور پول نمی فرستند؟

افزودن امکانات جدید بر روی دستگاه های خودپرداز بانک پاسارگاد

اگر جنگ تجاری تشدید شود قدرت چانه‌زنی آمریکا کاهش می‌یابد

آخرین تحولات قیمتی در بازار طلا، ارز و خودرو | 22 اردیبهشت 98 (Copy)

هوگو بارا از سرپرستی تیم واقعیت مجازی فیس بوک کناره گیری کرد

در جنگ تجاری چین و آمریکا 3 اختلاف اساسی باقی است

نکات کاربردی برای بهبود فرآیندهای ادغام و خرید شرکت ها

در شرایط جنگ اقتصادی کنونی سیاست ارزی مناسب کدام است؟

عرضه عمومی سهام اوبر به بازار بورس آمریکا

نرخ بیکاری در بهشت شغلی اروپا باز هم کاهش یافت!

«کتاب پلاس» نخستین پلتفرم در صنعت نشر

جف بزوس: بلو اوریجین امسال انسان به فضا می‏فرستد

مایکروسافت ورد به کمک هوش مصنوعی نوشته های تان را بی عیب ونقص می کند

سال 97 برای تجارت ایران چگونه رقم خورد؟

احتمال جریمه 26 میلیارد دلاری اپل به خاطر شکایت اسپاتیفای

جوایز برندگان مسابقه اینستاگرامی هفتسینواره بانک پاسارگاد اهدا شد

ساعات کار شعبه های بانک پاسارگاد در ماه مبارک رمضان اعلام شد

تیم کوک: حریم خصوصی در فضای آنلاین به بحران تبدیل شده است

رانت بیشتر با اقتصاد کوپنی

رمز دوم کارت به صورت رمز پویا دریافت کنید

رضایت عمومی از مسیر اقتصاد

34درصد از کل پتنت های 5G دنیا توسط چین ثبت شده است

قیمت جهانی نفت امروز 1398/02/14| قیمت نفت مجدد صعودی شد

دانشگاه خاتم سرآمد ایران و جهان خواهد شد

اریک اشمیت بعد از 18 سال هیات مدیره آلفابت را ترک می کند

ایلان ماسک دیگر بدون اجازه وکلای تسلا اجازه انتشار برخی توییت ها را ندارد

تسهیلات ارزان قیمت بانک پاسارگاد محدودیت ندارد

نه به جدایی صنعت از تجارت

8 وعده ایلان ماسک که عملی نشدند

تصویر حقوق مالکیت در ایران

ارزش سهام اینتل پس از کاهش درآمد و پیش بینی های سال 2019 ریزش کرد

اهدای جوایز نفیس در سومین جشنواره فیلم 180 ثانیه ای بانک پاسارگاد

نگاهی راهبردی به فرآیند ادغام و انتزاع صنعت، معدن و بازرگانی

اخراج کارمندان آمازون توسط هوش مصنوعی

رشد اقتصاد آمریکا چقدر شد؟

عرضه عمومی سهام اوبر، شاید خسروشاهی را به ثروت 100 میلیون دلاری برساند

گاز ایران به‌جای صادرات به کجا می‌رود؟

5کسب‌وکار عجیب و پول‌ساز دنیا

شماره 1297 روزنامه فرصت امروز

کمک های بانک پاسارگاد به مناطق سیل زده ادامه دارد

تغییرات امنیت سرمایه گذاری در ایران

ایلان ماسک: تکنولوژی اتصال مغز انسان و کامپیوتر به زودی رونمایی می شود

10 محصول هوش مصنوعی در سال 2019

تولید ثروت با بهره گیری از درمانگری مالی